Page 24 - การศึกษาศักยภาพการผลิต การตลาดของสหกรณ์การเกษตร เพื่อนำไปสู่การผลิตสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมในการรองรับประชาคมเศรษบกิจอาเซียน

13

2.2 แนวคิดและทฤษฎี

2.2.1 แนวคิด DPSIR Framework (DPSIR : Driver-Pressure-State-Impact-Response)

ั
กรอบแนวคิด Pressure-State-Response Framework (PSR) กรอบแนวคิดนี้ถูกพฒนาขึ้น
โดยOrganization for Economic Co-operation and Development (OECD) เพอใชในการวิเคราะห
ื่
ภาพรวมของผลกระทบสิ่งแวดลอมในระดับประเทศและระดับนานาชาติมีความเหมาะสมในการติดตาม
ประเมินผลในระดับประเทศ ภูมิภาค และระหวางประเทศที่ระดับของการวิเคราะห์ไมตองการรายละเอยดมาก
ี
นัก กรอบแนวคิดนี้มีการใชกันอยางแพรหลายในการติดตามสถานการณคุณภาพสิ่งแวดลอมในหลายๆ

ประเทศรวมทั้งประเทศไทยดวย โดยตัวชี้วัดของกรอบความคิดนี้ แบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม คือ
1.ตัวชี้วดภาวะกดดัน (Pressure Indicator : P) จะใชอธิบายกิจกรรมของมนุษยที่กอให
ั
เกิดความกดดันต่อสิ่งแวดลอมที่เป็นสาเหตุหลักของปัญหา สาเหตุอาจเปนกิจกรรมที่เกิดขึ้นแลวในปัจจุบัน กิจ

กรรมใหมหรือการลงทุนใหม ตัวอยางของความกดดันที่มีศักยภาพ คือ การเติบโตของรายได รูปแบบ และ

กิจกรรมการ คาขาย การใชพลังงาน การเพิ่มขึ้นของประชากร เป็นต้น
2.ตัวชี้วดสถานะ (State Indicator : S) อธิบายคุณลักษณะทางกายภาพที่สามารถวัดได
ั
บางประการของสิ่งแวดล้อมทีเป็นผลมาจากความกดดัน ตัวอยางคือ คุณภาพของน้ า การเขาถึงน้ าของ
ประชาชน การท าลายป่าการเสื่อมโทรมของดิน และการเกิดขึ้นและคุณภาพของชุมชน

ภาพที่ 2.1 กรอบแนวคิดบนพื้นฐานของโครงการ

3. ตัวชี้วดการตอบสนอง (Response Indicator : R) วัดการตอบสนองของสังคมตอการ
ั
ื่
เปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดลอมและความหวงใยในสิ่งแวดลอม เชน นโยบาย การด าเนินการ หรือการลงทุนเพอ
แกไขปัญหา ในขณะที่ ตอบสนองตอปญหาสิ่งแวดลอม การตอบสนองเหลานี้อาจ กระทบสภาวะไม่ทางตรงก็
้