Page 34 - JAHONDA KORRUPTSIYAGA QARSHI KURASH TAJRIBASI
P. 34
qilishni Avstraliya tajribasida avvalroq Milliy jamoat tashkilotlari, parlament va
ommaviy axborot vositalari amalga oshiradi. Mazkur komissiya ishiga mamlakat
fuqarolari to’g’ridan –to’g’ri murojaat qilishi mumkin edi. Yоki boshqacharoq
aytganda, har qanday fuqaro bunday komissiyaga shikoyat qilish yoki davlat
mansabdor shaxslari tomonidan sodir etilgan korruptsiya harakati haqida xabar
berish huquqiga ega. Bunday to’g’ridan-to’g’ri murojaat madaniyatining
shakllanishi ko’p jihatdan huquqiy va siyosiy tarbiyaga bog’liq. Tarbiyaning bunday
shakli ta’lim bilan bevosita bog’liq holda olib borilishiga e’tibor qaratilgan. Demak,
korruptsiyaga qarshi asosiy ta’lim dasturi Avstraliya Milliy universiteti- ya’ni,
Kanberra universitetining “Davlat siyosati” fakul’tetida o’qitiladigan “Korruptsiya
va unga qarshi kurash usullari” nomli maxsus kursdir. Trening mashg’ulot tarzida
tashkil etiladigan mazkur kurs davomida tinglovchilar ya’ni, talabalar korruptsiya
hodisasiga turli yondashuvlar va uning namoyon bo’lishiga qarshi kurash usullari
20
bilan tanishish imkoniyatiga ega bo’ladilar . SHu kabi ta’limiy usullar yordamida
mamlakat aholisi ongida korruptsiyaga qarshi immunitet shakllantiriladi. Eng
muhimi esa avvalo, huquq keyin esa siyosatga dahl qilishi mumkin bo’lgan salbiy
illat oxir oqibatda davlat suverenitetiga soya solishi mumkinligi uzuksiz uqtirib
boriladi. Albatta, bu kurashning samarasini davlatning taraqqiyoti, jahondagi
nufuziga qarab ham sifatlanadi.
Evropa davlatlari orasida Buyuk Britaniya korruptsiyaga yo’l qo’ymaslik
borasidagi sa’y harakatlari bilan ajralib turadi. Korruptsiyaga qarshi kurashda asosiy
vosita Buyuk Britaniya davlati milliy merosining poydevori sanalgan fuqarolik
jamiyati institutlarining adolatli va demokratik faolligidir. Mamlakat hukumati ham
xalq ham korruptsiyani iqtisodiy qoloqlik, madaniyatli va ma’rifiy qarashlarning
qutbli qarama-qarshi tomoni sifatida talqin etadi.
20
Воронин Ю.A., Вейберт С.И. Уголовно-правовая политика Aвстралии. Сриминологй Жоурнал оф Баикал
Натионал Университй оф есономисс анд Лав 2013. № 3
33

