Page 210 - Aardrijkskunde Vakstudie 2_1920

▪ Nadelen voor de aankomstlanden

Bij de demografische nadelen speelt het feit dat de migranten zich doorgaans vestigen in
de reeds volkrijke gebieden een belangrijke rol. Voor een deel wordt de eigen bevolking
verdrongen in de wijken waar meer en meer migranten komen wonen. Op sociaal vlak
merkt men het ontstaan van een nieuw subproletariaat bij de kernen van de grote steden.
Er doen zich adaptatieproblemen voor samen met spanningen in het onderwijs, etnische
spanningen en criminaliteit. Dit kan leiden naar het zogenaamde Uberfremdungs-
verschijnsel. Dit is een gevoel van overheersing bij de inheemse bevolking, optredend
vanaf 12 % vreemdelingen. Op economisch vlak onderscheidt men kosten voor
beroepsopleiding, rekruteringskosten, repatriëringkosten van lonen, hogere
vestigingskosten door gezinsimmigratie, sociale zekerheid, onderwijs, infrastructuur. De
hogere gemeenschapskosten, geraamd op ca. 20.000 € per immigrant werken inflatie
bevorderend. Op economisch vlak dient een onderscheid gemaakt te worden tussen
investeringen in de breedte (productie verhogen zonder dat de productiviteit toeneemt
of m.a.w. de tewerkstelling neemt in dezelfde mate toe als de productie) en in de diepte
(verhoogde productiviteit dankzij betere machines, waardoor arbeidskrachten
uitgespaard worden).

▪ Voordelen voor de vertreklanden

Demografisch is er de verminderende bevolkingsdruk. Een sociaal voordeel is dat de
migrant zijn inkomen kan vergroten en zijn beroepskwaliteit kan verbeteren. De
ervaringen in het buitenland opgedaan zouden ten goede kunnen komen aan het
herkomstland na hun terugkeer. De immigrant komt in voeling met de moderne
leefpatronen. De emancipatie van de vrouw vordert sneller, ook wanneer ze achter blijft
in het vertrekland, omdat ze o.a. alleen moet instaan voor de opvoeding van de kinderen.
Bij de economische voordelen moet de massale geldstromen naar de zendende landen
vermeld worden. Bovendien vermindert de werkloosheid in de herkomstlanden. Het geld
dat door geëmigreerde onderdanen naar hun verwanten wordt toegestuurd, vormt voor
een aantal landen een belangrijke bron van inkomsten. De ‘Belgische allochtonen’ zouden
dagelijks zo’n 500.000 euro naar hun vaderland sturen.

▪ Nadelen voor de vertreklanden

Demografisch gezien is een volksveroudering belangrijk. Omdat alleen jonge, dynamische
mensen vertrekken krijgt men in de exportlanden een overwicht van oudere mensen. De
activiteitsgraad daalt soms tot 25%. Sociaal moet de gezinsdesintegratie, bijvoorbeeld
gezinsscheiding, moeilijke aanpassing in het vreemde land of slechte huisvesting, vermeld
worden. Economisch geeft de divergente welvaartsontwikkeling tussen
geïndustrialiseerde gebieden en achtergebleven regio’s problemen. De ontwikkeling in de
dun bevolkte agrarische gebieden zal nog verder vertragen. Bij een economische recessie
in de industrielanden worden de gastarbeiders ook het eerst getroffen en worden ze
gemakkelijk teruggezonden wat de economische instabiliteit van de zendende landen nog
doet toenemen.

1 AA VS 2 210 © 2019 Arteveldehogeschool