Page 24 - รายงานการวิจัยการบริหารจัดการขยะทั่วไป ของโรงเรียนบ้านแม่งาวใต้โดยใช้หลักการบริหารแบบมีส่วนร่วม 5 ร
P. 24
16
สามารถดารงชวี ติ อยา่ งมีความสุขไดบ้ นพ้นื ฐานของความถนดั และความสามารถของแต่ละบคุ คลซึ่งปญั หา
ขยะมูลฝอยเปน็ ปัญหาหนึ่งด้านสง่ิ แวดล้อมทอ่ี ยู่รอบตัวเราและสังคม ปัจจบุ นั การเรียนการสอนของครูจะตอ้ ง
ปรับเปล่ียนในหลายด้าน เพื่อทาให้เด็กเกิดทักษะ ความคิดรวบยอด และเจตคติที่ดีต่อการอนุรักษ์
สง่ิ แวดล้อม สามารถนาปัญหาส่ิงแวดลอ้ มมาแก้ไขด้วยตนเอง เพ่ือประโยชน์สขุ ของตนเองและสังคม เกษม
จนั ทรแ์ ก้ว (2558 : 142 – 143) ได้กล่าวถึงการจดั การเรียนการสอนเพอื่ สร้างความรู้พ้ืนฐานไปสู่กระบวนการ
ส่งิ แวดล้อม และกระบวนการวทิ ยาศาสตร์ควบคูก่ นั ไปเพอ่ื สร้างจิตสานึกสิง่ แวดล้อม โดยมีข้ันตอนในการ
สอดแทรก 5 ขน้ั เพือ่ ให้ให้ผ้เู รียนเกิดความรู้ เจตคติ ความสานึก การตอบโต้ และทกั ษะทางส่ิงแวดลอ้ มทถ่ี กู ตอ้ ง
ดงั น้ี
1. ความรู้ (Knowledge) ทางส่ิงแวดลอ้ มน้ันตอ้ งเปน็ ความรู้ในแนวกวา้ ง ซง่ึ เปน็ ฐานสาคัญของ
จติ สานกึ ทางส่ิงแวดล้อม หมายความวา่ รูห้ ลายสาขาหรอื เรอื่ งท่เี กี่ยวขอ้ งกับความรู้ เฉพาะทางสงิ่ แวดลอ้ ม
นั้นๆ นอกจากนี้การร้จู ักผสมผสาน (Integration) กเ็ ปน็ อีกเรื่องหนงึ่ ท่สี าคญั เชน่ กันทจ่ี ะก่อให้เกดิ ความรูท้ าง
ส่ิงแวดล้อมในแนวกว้าง ซงึ่ หมายถงึ การทคี่ วามรู้เฉพาะดา้ นน้ันมีการเชื่อมโยงกับความร้ทู างดา้ นอน่ื ๆ ใน
ลักษณะและทศิ ทางอันเป็นสิ่งสาคัญของจติ สานกึ ท่ีตอ้ งปลูกฝัง ทง้ั น้ีเพ่ือจะเป็นความร้อู ย่างมเี หตผุ ล สามารถ
สรา้ งมโนภาพท่ีเป็นธรรมชาติของสงิ่ น้ัน ปัญหาและเหตขุ องปญั หาแนวทางแก้ไข แผนการแก้ไขและอน่ื ๆได้
2. เจตคติ (Attitudes) เป็นระดับความเข้มขน้ ของเนื้อหาสาระของจิตสานึกทางสงิ่ แวดล้อม ตอ่ จาก
ความรู้ หมายความวา่ ต้องมคี วามรู้อยา่ งถกู ต้องตามหลกั การ คอื รู้กวา้ งและรกู้ ารผสมผสาน ซ่ึงตอ้ งมกี ารได้
เหน็ หรอื สัมผัสของจริง และร่วมกิจกรรมกบั กิจกรรมเสริมท่ีผบู้ รหิ ารวางแผนไวโ้ ดยเชื่อวา่ การได้เห็นความเปน็
จริง ปรากฏการณ์ พฤตกิ รรมในสิ่งเหลา่ น้นั รวมทั้งได้มกี ารร่วมกิจกรรมก็สามารถ มเี จตคติท่ถี ูกต้องและมนั่ คง
ตลอดไป
3. ความสานกึ (Awareness) เป็นระดบั ความเขม้ ข้นของเนือ้ หาสาระในระดบั ทีส่ ามของการสรา้ ง
จติ สานกึ ทางสิง่ แวดล้อมโดยการกาหนดกระบวนรายวิชา รายละเอียดรายวชิ าให้มีเน้ือหาถึงขัน้ ละเอียด ผู้เรียนจะมี
ความรอู้ ย่างลึกซ้งึ เข้าใจอย่างฝังแนน่ อกี ท้งั ต้องสรา้ งบทปฏิบัตกิ าร อาจทดลองในห้องปฏิบัติการ ทดลองในพนื้ ท่จี ริง
ทากจิ กรรมร่วม เขียนรายงานบทปฏบิ ัตกิ าร ทารายงาน เสนอผลงานต่อหนา้ กลมุ่ ผเู้ รียน เป็นตน้
4. การตอบโต้ (Sensitivity) ในทางสิง่ แวดล้อม หมายความว่า เมอื่ เกิดเหตุการณ์ใด หรือสงิ่ ใดบังเกิดขึ้น
ประสาทหรือความร้ทู ไ่ี ด้สะสมไวจ้ ะมีการตอบโตโ้ ดยอตั โนมัติ แตถ่ ้าไมม่ ีการตอบโต้เลย หมายถงึ วา่ การสรา้ งความ
สานกึ หรอื จติ สานึกยงั ไมอ่ ย่ใู นเกณฑ์ท่ใี ชไ้ ด้ วธิ กี ารสร้างใหเ้ กิดอาการตอบโต้ หรือเกดิ ความร้สู ึกก็คอื การสร้าง
พฒั นาการโดยการฝึกหดั ทา หรอื ฝกึ ให้ทา อาจเป็นการบังคบั จากกฎหมาย การให้ความรู้ ฝึกโดยการสมัครใจ
และเต็มใจรบั การฝึกหัด
5. ทักษะ (Skills) เป็นระดบั สูงสุดในเน้ือหาสาระของการสร้างจิตสานึกทางส่ิงแวดล้อมเปน็ ระดับ
ทีส่ ร้างทักษะการทาได้อย่างถกู ตอ้ งและชานาญการ วิธกี ารสร้างทกั ษะท่ีมีประสิทธิภาพ คอื การฝึกทา ฝกึ หดั ทา
ฝึกการเขียน ฝกึ บรรยาย ฝึกการเสนอผลงานฝกึ สอน และฝกึ เปน็ ผดู้ าเนินการในเฉพาะเร่อื งนนั้ ๆ ตามเวลาที่
เหมาะสม การทดสอบปรมิ าณและคุณภาพจากผทู้ รงคุณวฒุ กิ ส็ ามารถทราบได้
สรุปได้ว่า ปัญหาขยะมูลฝอยเป็นปัญหา หนึ่งด้าน ส่ิงแวดล้อมท่ีอยู่รอบตัวเรา และสังคม
ในปัจจุบันความก้าวหน้าดา้ นเทคโนโลยี ไม่หยุดนิง่ ทาให้มนุษย์ต้องปรับตัวเองใหเ้ ข้ากับสภาพท่เี ปลี่ยนไป การ
เรียนการสอนของครูจะตอ้ งปรับเปล่ียนในหลายด้าน เพือ่ ทาใหเ้ ด็กเกิดทักษะ ความคิดรวบยอด และเจตคติ
ที่ดีต่อการอนุรักษส์ งิ่ แวดล้อม สามารถนาปัญหาสง่ิ แวดลอ้ มมาแกไ้ ขดว้ ยตนเอง โดยสอดแทรก เนอื้ หาเกย่ี วกบั
