Page 105 - physics5

90 บทที่ 15 | แม่เหล็กและไฟฟ้า ฟิสิกส์ เล่ม 5 ฟิสิกส์ เล่ม 5 บทที่ 15 | แม่เหล็กและไฟฟ้า 91

แนวการจัดการเรียนรู้
ครูชี้แจงจุดประสงค์การเรียนรู้ข้อที่ 16-17 ของหัวข้อ 15.5 ตามหนังสือเรียน

ครูนำาเข้าสู่หัวข้อ 15.5.2 โดยนำาอภิปรายเพื่อทบทวนเกี่ยวกับการทำาให้เกิดกระแสไฟฟ้าในขดลวด
ำ
ื
ำ
ู
้
ำ
ี
ั
ำ
เช่นต้งคาถามว่า มีวิธีการใดบ้างท่ทาให้เกิดกระแสไฟฟ้าในขดลวดได เพ่อนามาส่ข้อสรุปว่า ทาให้เกิด
ำ
ี
ั
ี
ั
ื
กระแสไฟฟ้าในขดลวดได้เม่อทาให้ฟลักซ์แม่เหล็กท่ตัดขดลวดเปล่ยนแปลง จากน้นครูต้งคาถามว่าถ้าหมุน
ำ
แท่งแม่เหล็กให้ฟลักซ์แม่เหล็กตัดผ่านขดลวด จะทำาให้เกิดกระแสไฟฟ้าในขดลวดได้หรือไม่ ครูเปิดโอกาส
ี
ั
ให้นักเรียนแสดงความคิดเห็นอย่างอิสระ โดยไม่คาดหวังคาตอบท่ถูกต้อง จากน้นให้นักเรียนสืบค้นจาก
ำ
หนังสือเรียนหรือจากสื่ออื่น ๆ เกี่ยวกับการผลิตไฟฟ้ากระแสสลับ
ิ
ี
ำ
้
ี
ุ
ใหนักเรยนนาเสนอผลการสืบค้น ครูและนักเรยนร่วมกันอภปรายจนสรปหลักการการผลตไฟฟ้า
ิ
กระแสสลับตามรายละเอียดในหนังสือเรียน ระหว่างการอภิปรายครูอาจสาธิตการหมุนแท่งแม่เหล็กท่อย ู ่
ี
ระหว่างขดลวดสามารถทาให้เกิดกระแสไฟฟ้าในขดลวดได (หรือใช้วีดีทัศน์) เพ่อเสริมความเข้าใจว่า สามารถ
้
ื
ำ
ื
ผลิตกระแสไฟฟ้าในขดลวดได้ด้วยการเคล่อนแท่งแม่เหล็ก จากน้นครูใช้รูป 15.60 นาอภิปรายเก่ยวกับ
ี
ั
ำ
หลักการทำางานของเครื่องกำาเนิดไฟฟ้ากระแสสลับของจักรยานบางรุ่น ตามรายละเอียดในหนังสือเรียน
ิ
ำ
้
้
ิ
่
้
ั
ิ
่
้
ำ
ครตงคาถามวาการผลตไฟฟากระแสสลบปรมาณมากๆ เชนการผลตไฟฟาของโรงไฟฟาทาได ้
ู
ั
อย่างไร ให้นักเรียนสืบค้นจากหนังสือเรียนหรือจากสื่ออื่น ๆ เกี่ยวกับการผลิตไฟฟ้ากระแสสลับของโรงไฟฟ้า
ำ
ี
ให้นักเรียนนาเสนอผลการสืบค้น ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายจนสรุป เก่ยวกับระบบไฟฟ้า
ึ
ำ
ึ
กระแสสลับ 1 เฟส ซ่งประกอบด้วยขดลวดตัวนา 1 ชุดและระบบไฟฟ้ากระแสสลับ 3 เฟส ซ่งประกอบ
ื
ำ
ด้วยขดลวดตัวนา 3 ชุด แต่ละชุดวางทามุม 120 องศา เม่อหมุนแท่งแม่เหล็ก 1 รอบ ทาให้ได้ไฟฟ้ากระแสสลับ
ำ
ำ
3 ชุด แต่ละชุดมีเฟสต่างกัน 120 องศา โดยมีกราฟอีเอ็มเอฟกับเวลาเป็นดังรูป 15.62 และระบบไฟฟ้า
ื
กระแสสลับ 3 เฟส สามารถผลิตพลังงานไฟฟ้าได้มากกกว่าระบบไฟฟ้ากระแสสลับ 1 เฟส เม่อใช้พลังงานใน
การผลิตเท่ากัน ตามรายละเอียดในหนังสือเรียน
ครูให้นักเรียนสังเกตความต่างศักย์ที่ใช้ส่งไฟฟ้าจากโรงผลิตไฟฟ้าสู่บ้านเรือน ในรูป 15.64 แล้วตั้ง
ำ
คาถามว่าเพราะเหตุใด ในช่วงส่งไฟฟ้าจากโรงผลิตไฟฟ้าจึงต้องใช้ความต่างศักย์สูง แต่ตอนส่งเข้าบ้านเรือน
ำ
ี
ั
่
จึงใช้ความต่างศักย์ตา ครูให้นักเรียนแสดงความคิดเห็นอย่างอิสระโดยไม่คาดหวังคาตอบท่ถูกต้อง จากน้น
ำ
ให้นักเรียนสืบค้นจากหนังสือเรียนหรือจากแหล่งความรู้อื่น เกี่ยวกับการสูญเสียกำาลังไฟฟ้าในสายส่ง
ให้นักเรียนนาเสนอ จากน้นครูนาอภิปรายการสูญเสียกาลังไฟฟ้าในสายไฟฟ้าจนสรุปได้ว่า
ำ
ั
ำ
ำ
ึ
้
้
่
้
ั
ู
่
้
การสญเสยกาลงไฟฟาในสายไฟฟาขนอยกบ กระแสไฟฟาทสงและความตานทานของสายไฟฟา การสงกาลง
ั
้
่
ำ
ั
ี
่
ี
ำ
้
ู
ำ
ึ
้
้
้
่
ั
ี
้
้
้
้
่
ี
้
ื
่
ี
ู
่
ี
่
ไฟฟาจะสญเสยกาลงไฟฟาในสายไฟฟาซงจะมคานอยเมอกระแสไฟฟาทสงผานสายไฟฟามคานอย จงตอง
่
่
ึ
ำ
ใช้ความต่างศักย์สูงในการส่งกาลังไฟฟ้าผ่านสายไฟฟ้า ตามรายละเอียดในหนังสือเรียน ครูให้นักเรียนศึกษา
ตัวอย่างที่ 15.12 โดยครูเป็นผู้ให้คำาแนะนำา
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี