Page 13 - ห่วงโซ่คุณค่าข้าวหอมมะลิอินทรีย์

2

และกำหนดผู้รับผิดชอบของแต่ละกระบวนการให้ชัดเจน เพื่อเพิ่มมูลค่าของข้าวอินทรีย์ กลุ่มจังหวัดในภาค

กลางได้มีการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์ โดยมีการจัดพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความ
ร่วมมือการพัฒนาเกษตรอินทรีย์ระดับกลุ่มจังหวัด เมื่อวันที่ 21 กันยายน 2561

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรที่ 7 เห็นถึงความสำคัญดังกล่าว จึงสนใจศึกษาห่วงโซ่คุณค่าข้าวหอม

มะลิอินทรีย์ ภายใต้โครงการความร่วมมือการพัฒนาเกษตรอินทรีย์ของกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนบน ซึ่งพื้นที่
ภาคกลางตอนบน เป็นแหล่งผลิตข้าวที่สำคัญของประเทศ แต่ผลผลิตข้าวหอมมะลิอินทรีย์ส่วนใหญ่มาจากภาค

ตะวันออกเฉียงเหนือและภาคเหนือเป็นหลัก การศึกษาจะเป็นประโยชน์ในการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตข้าว
ื่
หอมมะลิอินทรีย์ในภาคกลาง และเป็นข้อเสนอแนะในการดำเนินนโยบายการปลูกข้าวอินทรีย์เพอเกษตรกรรม
ยั่งยืนต่อไป

1.2 วัตถุประสงค์ของการวิจัย

เพื่อศึกษาห่วงโซ่คุณค่าของข้าวหอมมะลิอินทรีย์ในพื้นที่กลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนบน

1.3 ขอบเขตของการวิจัย

1.3.1 พื้นที่ศึกษา ได้แก่ พื้นที่กลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนบนที่ทำบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการ
พัฒนาเกษตรอินทรีย์ของกลุ่มจังหวัดภาคกลางตอนบน ได้แก่ จังหวัดลพบุรี ชัยนาท พระนครศรีอยุธยา

สระบุรี สิงห์บุรี และอ่างทอง
1.3.2 ประชากรกลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ เกษตรกรผู้ปลูกข้าวอินทรีย์พันธุ์หอมมะลิ 105 ที่ผ่านการรับรอง

มาตรฐาน มกษ. 9000 ในพื้นที่จังหวัดลพบุรี ชัยนาท พระนครศรีอยุธยา สระบุรี สิงห์บุรี และอ่างทอง
1.3.3 ระยะเวลาข้อมูล ปีเพาะปลูกข้าวนาปี 2562/63 (เดือนพฤษภาคม 2562 - ตุลาคม 2562)

1.4 นิยามศัพท์
ห่วงโซ่คุณค่าข้าวหอมมะลิอินทรีย์ หมายถึง กิจกรรมที่สร้างคุณค่า หรือสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับข้าว

หอมมะลิอินทรีย์ ซึ่งมีความสัมพันธ์ และเชื่อมโยงกัน โดยเริ่มตั้งแต่กระบวนการนำเข้าปัจจัยการผลิต การ
เพาะปลูก การเก็บเกี่ยว การแปรรูปผลผลิต การตลาด การขาย และการบริการหลังการขาย

มาตรฐาน มกษ. 9000 หมายถึง มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ของประเทศไทย โดยสำนักงานมาตรฐาน

สินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ ได้กำหนดมาตรฐานสินค้าเกษตร (มกษ) เรื่องเกษตรอินทรีย์ ยึดหลักการ
สอดคล้องกับมาตรฐานสากล และใช้ตรามาตรฐาน Organic Thailand ซึ่งถือเป็นตรามาตรฐานของประเทศ

ไทย

1.5 วิธีการวิจัย

1.5.1 การเก็บรวบรวมข้อมูล
ในการศึกษาครั้งนี้มีการรวบรวมข้อมูลปฐมภูมิ (Primary Data) และข้อมูลทุติยภูมิ

(Secondary Data) เพื่อใช้ศึกษาห่วงโซ่คุณค่าข้าวหอมมะลิอินทรีย์ ซึ่งมีรายละเอียดดังนี้