Page 66 - Occupational health and safety

38

พัก ท างาน ฟื้นตัว

อัตราการใช้ O2
(ลิตร/นาที)
O2 deficit
steady state (VO2max)
3.0 lactate
2.6
2.2
1.8

1.4 O2 dept CO2 + H2O
1.0
0.6 O2 consumption at rest O2
0.2 Lactate Pyruvate Glucose

0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

เวลา (นาที)

แผนภูมิที่ 2.2 แสดงอัตราการใช้ออกซิเจนในการเคลื่อนไหวกล้ามเนื้อ

ที่มา: จาก สรีรวิทยาของการออกก าลังกาย (น. 168), โดย รัตนวดี ณ นคร, 2537, ใน วิรุฬห์
เหล่าภัทรเกษม. (บรรณาธิการ), กีฬาเวชศาสตร์. กรุงเทพฯ: พี.บี. ฟอเรน บุคส์ เซนเตอร์.

2.5 ระบบหัวใจและการไหลเวียนโลหิต (ร าแพน พรเทพเกษมสันต์, 2556)
2.5.1 หัวใจ (Cardiac) เป็นอวัยวะหลักในการสูบฉีดเลือดไปยังส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย

วงจรการไหลเวียนโลหิตจะเริ่มจากหัวใจห้องบนซ้าย (Left atrium) รับเลือดที่มีความเข้มข้นของ
ออกซิเจนในระดับสูงจากปอดผ่านมาทางแล้วบีบหัวผ่านลิ้นหัวใจ (Mitral valve หรือ Bicuspid
valve) ลงมายังห้องล่างซ้าย (Left ventricle) เพื่อน าออกซิเจน สารอาหารต่าง ๆ ส่งออกไปเลี้ยงส่วน
ต่าง ๆ ของร่างกาย และเปลี่ยนเป็นเลือดที่มีความเข้มข้นของแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์สูง หรือที่
เรียกว่าเลือดด า ไหลผ่านหลอดเลือดด าหัวใจห้องบนขวา (Right atrium) แล้วบีบตัวดันผ่านลิ้นหัวใจ

(Tricuspid valve) ลงสู่ห้องล่างขวา (Right ventricle) แล้วกลับเข้าสู่ปอดเพอแลกเปลี่ยนแก๊ส
ื่
ื่
คาร์บอนไดออกไซด์ให้เป็นแก๊สออกซิเจน เป็นวงรอบการท างานของหัวใจ (cardiac cycle) เพอการ
หมุนเวียนเลือดในร่างกายเช่นนี้ตลอดไป ดังภาพที่ 2.8

ระหว่างการท างาน มีการเปลี่ยนแปลงกล่าวคือจะมีความต้องการออกซิเจน และ
สารอาหารที่จ าเป็นเพอการท างานเพมขึ้น ดังนั้นการกระจายเลือดของร่างกายจึงต้องเพมสูงขึ้นเพอ
ิ่
ื่
ิ่
ื่
ล าเลียงและจ่ายสารอาหารและออกซิเจนไปสู่เซลล์กล้ามเนื้อได้เพยงพอแก่ความต้องการ ท าให้
ี
ปริมาณการสูบฉีดเลือดจากหัวใจใน 1 นาที (cardiac output) เพิ่มมากขึ้นอีกด้วย