Page 270 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

[351] 270 พจนานุกรมพุทธศาสตร

16. อินทรียปจจัย (ปจจัยโดยเปนเจาการ — Indriya-paccaya: faculty condition)
17. ฌานปจจัย (ปจจัยโดยภาวะจิตที่เปนฌาน — Jhàna-paccaya: absorption condition)

18. มรรคปจจัย (ปจจัยโดยเปนมรรค — Magga-paccaya: path condition)

19. สัมปยุตตปจจัย (ปจจัยโดยประกอบกัน — Sampayutta-paccaya: association
condition)

20. วิปปยุตตปจจัย (ปจจัยโดยแยกตางหากกัน — Vippayutta-paccaya: dissociation condition)

21. อัตถิปจจัย (ปจจัยโดย[ตอง]มีอยู — Atthi-paccaya: presence condition)

22. นัตถิปจจัย (ปจจัยโดย[ตอง]ไมมีอยู — Natthi-paccaya: absence condition)
23. วิคตปจจัย (ปจจัยโดย[ตอง]ปราศไป — Vigata-paccaya: disappearance

condition)

24. อวิคตปจจัย (ปจจัยโดย[ตอง]ไมปราศไป — Avigata-paccaya: non-disappearance
condition)

ปจจัย 24 นี้ เปนสาระของคํ าอธิบายทั้งหมดในคัมภีรปฏฐานแหงพระอภิธรรมปฎก คือ
พระไตรปฎกบาลี 6 เลม ตั้งแตเลม 40 ถึงเลม 45

Pañ.1 อภิ.ป.40/1/1

[,,,] รูป 28 ดู [38] รูป 28; [39] มหาภูต 4; [40] อุปาทารูป 24

[351] ภูมิ 4 หรือ 31 (ชั้นแหงจิต, ระดับจิตใจ, ระดับชีวิต — Bhåmi: planes of existence;
planes of life)

1. อบายภูมิ 4 (ภูมิที่ปราศจากความเจริญ — Apàya-bhåmi: planes of loss and woe;
unhappy planes)

1) นิรยะ (นรก — Niraya: woeful state; hell)

2) ติรัจฉานโยนิ (กํ าเนิดดิรัจฉาน — Tiracchànayoni: animal kingdom)
3) ปตติวิสัย (แดนเปรต — Pittivisaya: ghost-sphere)

4) อสุรกาย (พวกอสูร — Asurakàya: host of demons)
2. กามสุคติภูมิ 7 (กามาวจรภูมิที่เปนสุคติ, ภูมิที่เปนสุคติซึ่งยังเกี่ยวของกับกาม — Kàmasugati-

bhåmi: sensuous blissful planes)

1) มนุษย (ชาวมนุษย — Manussà: human realm)

2) จาตุมหาราชิกา (สวรรคชั้นที่ทาวมหาราช 4 ปกครอง — Càtummahàràjikà: realm
of the Four Great Kings)

3) ดาวดึงส (แดนแหงเทพ 33 มีทาวสักกะเปนใหญ — Tàvati§sà: realm of the

Thirty-three Gods)