Page 130 - فصلنامه داخلی مدرسه عالی فقه های تخصصی - شماره 21

‫ماهنامه داخلی گروههای تخصصی‪ ،‬اسفند ‪008 .................................... 0211‬‬

‫در بین متشرعه میباشد که در اجرای حد سرقت این چنین اموری شرط نمیباشد‪.‬‬

‫نقد دلیل سوم‪ :‬این ارتکاز در صورت اثبات‪ ،‬حداکثر کشف میکند که تخفیف های کم و ناچیز‬

‫برای کاهش درد سارق در هنگام حد سرقت بر حاکم اسلامیلازم نیست ولی کشف نمیکند که‬
‫اگر امکان بی حسی موضعی به صورت کامل هم وجود داشت باز بر حاکم لازم نیست دراین باره‬

‫اقدامیبکند‪.‬‬

‫احتمال سوم‪ :‬وجوب بی حس کردن دست هنگام اجرای حد سرقت‬

‫این احتمال که بنابر جستجو و کاوش نویسنده کسی آن را نپذیرفته است‪ 0‬ممکن است برای اثبات‬
‫آن این چنین استدلال بشود‪.‬‬

‫دلیل اول‪ :‬اطلاق ادله حرمت ایذاء مؤمن و عدم وجود مقید برای آن‬
‫حرمت اذیت کردن مؤمن از امور م ّسلم در نزد فقهاء میباشد و ادله سه گانه یا چه بسا چهار گانه‬
‫بر حرمت آن دلالت دارد(جواهر الکلام‪ ،‬ج ‪ ،00‬ص‪ )72‬از جمله آن که روایات مستفیض بلکه متواتر بر‬
‫حرمت آن دلالت دارد‪ (.‬وسائل الشیعه‪ ،‬ج ‪ ،00‬ص‪ )072 _032‬این روایات به اطلاقشان دلالت دارند که‬

‫‪ .0‬ممکن است به بعضی عبارات از برخی از فقها از جمله شیخ طوسی و ابن براج استناد بشود که لازمه فرمایش این دو فقیه‬
‫این است که در زمان حاضر هم بی حسی موضعی قبل از اجرای حد سرقت جایز و یا چه بسا واجب باشد (تفصیل الشریعه‬

‫(الحدود)‪ ،‬ص ‪)212‬‬
‫آن عبارات این چنین است‪:‬‬
‫شیخ طوسی در بیان شرایط اجرای حد سرقت مرقوم فرموده اند‪:‬‬
‫«سارق را مينـشانند و دسـت و انگشتان او را باز و ﻛشﻴده ميدارند تا بن انگشتان بهطور مشخص معلوم باشد‪ .‬آنگاه بـر‬
‫روي بـن انگشتان چاقوي بران ميگذارند و بر روي آن فقط یک بار ميﻛوبند تا انگشتان هرچه زودتر بـدون شﻜنجه برﻳده‬
‫شوند‪ .‬اگر روش دﻳگري سراغ داشته باشﻴم ﻛه آسانتـر و زودتـر ببـرد‪ ،‬بـدان روش اشﻜالي در آن نﻴست‪(».‬المبسوط فی فقه‬

‫الامامیة‪ ،‬ج‪ ،8‬ص ‪)12‬‬
‫قاضی ابن براج هم در بیان شرایط اجرای حد سرقت مرقوم فرموده اند‪:‬‬
‫«دست سارق بر چوب ﻛه سبب سرعت و آساني در قطع شود قرار داده ميشود و آن را با رﻳسمان ميبندنـد و ﻳا غﻴر آن‪،‬‬
‫چاقوي تﻴزي با ﻳك ضربه و با سرعت هرچه تمام تر آن را قطع ميﻛند‪.‬نباﻳد قطع ﻛـردن تﻜـرار شود تا محدود عذاب گردد‪،‬‬
‫زﻳرا غرض اقامه حد بر محدود است نه عذاب ﻛردن او‪ .‬لذا اگـر قـاطع بداند با شيء دﻳگري عمل قطع زودتر و راحتتر‬

‫صورت ميگﻴرد باﻳد از آن استفاده ﻛند‪(».‬المهذب‪،‬ج‪ ،0‬ص ‪)222‬‬
‫ولی به نظر نگارنده این برداشت صحیح نیست چرا که شیخ طوسی و ابن براج در مقام بیان این شرط بودهاند که در اجرای حد‬
‫سرقت نباید سارق بیش از حد متعارف اذیت بشود و در مقام این شرط نبودهاند که حتی الامکان باید سارق در هنگام اجرای‬

‫حد سرقت کمتر اذیت بشود‪.‬‬