Page 476 - SRT RP_Final Report_221107
P. 476
รายงานฉบับสมบูรณ์ (Final Report)
• มาตรา 53 บัญญัติว่า ที่ดินที่ดำเนินการให้ได้มาโดยวิธีการตามพระราชบัญญัตินี้
นอกจากการได้มาตามหมวด 4 การได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์โดยวิธีการซื้อขาย เจ้าหน้าที่ต้องเริ่มดำเนินการตาม
วัตถุประสงค์แห่งการเวนคืนไม่ช้ากว่าห้าปีนับแต่วันพ้นกำหนดระยะเวลาการใช้บังคับพระราชกฤษฎีกาตามมาตรา
8 (2) หรือภายในระยะเวลาที่กำหนดในพระราชบัญญัติเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ แล้วแต่กรณี
ที่ดินที่ได้มาตามพระราชบัญญัตินี้ หากไม่ได้นำไปใช้ประโยชน์ตามวัตถุประสงค์แห่งการ
เวนคืนภายในระยะเวลาตามมาตรา 51 หรือเหลือจากการใช้ประโยชน์ ให้เจ้าของเดิมหรือทายาทมีสิทธิขอคืนที่ดิน
นั้น และในกรณีที่เจ้าของเดิมหรือทายาทมีที่ดินที่มีการซื้อขายตามมาตรา 34 รวมเป็นแปลงเดียวกันกับที่ดินที่ขอ
คืน และเจ้าหน้าที่ยังมิได้นำที่ดินนั้นไปใช้ประโยชน์ ให้มีสิทธิขอคืนที่ดินดังกล่าวได้ด้วย
การขอคืนตามวรรคหนึ่ง เจ้าของเดิมหรือทายาทต้องยื่นคำร้องขอคืนต่อเจ้าหน้าที่ภายใน
สามปีนับแต่วันพ้นกำหนดเวลาตามมาตรา 51 ตามแบบและวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง
ในกรณีที่ได้เริ่มดำเนินการตามวัตถุประสงค์แห่งการเวนคืนแล้ว แต่ยังไม่แล้วเสร็จ ไม่ว่า
ด้วยเหตุใดจนพ้นกำหนดระยะเวลาตามวรรคหนึ่ง มิให้ถือว่ายังไม่ได้นำไปใช้ประโยชน์ตามวรรคหนึ่ง ในกรณี
เช่นนั้นระยะเวลาตามวรรคสองให้นับแต่วันที่การดำเนินการแล้วเสร็จ
ที่ดินที่ได้ใช้ตามวัตถุประสงค์แห่งการเวนคืนแล้ว หากในภายหลังหมดความจำเป็นในการ
ใช้ตามวัตถุประสงค์ดังกล่าว หรือเมื่อพ้นระยะเวลาตามวรรคสองแล้ว เจ้าของเดิมหรือทายาทไม่มีสิทธิขอคืน
(2) วิเคราะห์ผลกระทบทางกฎหมาย
ตามปกติการที่รัฐจะเวนคืนอสังหาริมทรัพย์จะกระทำได้เท่าที่มีความจำเป็นตามขอบเขต
วัตถุประสงค์แห่งการเวนคืน และต้องกำหนดระยะเวลาเข้าใช้อสังหาริมทรัพย์ไว้ให้ชัดแจ้ง และเมื่อรัฐได้เวนคืน
อสังหาริมทรัพย์มาแล้ว รัฐย่อมมีพันธะที่จะต้องนำอสังหาริมทรัพย์นั้นไปใช้ตามความจำเป็นภายในขอบเขต
วัตถุประสงค์แห่งการเวนคืน กรณีที่ที่ดินของการรถไฟฯ ได้มาด้วยการเวนคืนตามกฎหมายว่าด้วยการเวนคืนและ
การได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์ การรถไฟฯ มีความจำเป็นที่จะต้องพิจารณาว่าวัตถุประสงค์ในการเวนคืนที่ดินแปลง
นั้น ๆ แต่เดิมได้มีการเวนคืนโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อนำมาใช้ประโยชน์ในลักษณะใด และจะต้องพิจารณาต่อไปว่า
โครงการบริหารและพัฒนาที่ดินแปลงดังกล่าวมีความสอดคล้องกับวัตถุประสงค์ในการเวนคืนเดิมหรือไม่ เพราะ
หากการรถไฟฯ มิได้นำที่ดินแปลงดังกล่าวไปใช้ให้ตรงตามวัตถุประสงค์ในการเวนคืนเดิมไม่ว่าจะทั้งหมดหรือแต่
บางส่วนภายในระยะเวลา 5 ปี นับแต่วันพ้นกำหนดระยะเวลาการใช้บังคับพระราชกฤษฎีกาที่ตราขึ้นเพื่อเวนคืน
ที่ดินแปลงนั้น ๆ การรถไฟฯ ก็อาจจะต้องคืนที่ดินทั้งหมดหรือบางส่วนดังกล่าวให้แก่เจ้าของเดิมหรือทายาทหาก
412
