Page 216 - เอกสารคำสอน ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา

กลไกและวิธีการเพื่อสร้างพลเมือง

์
การจัดการศึกษาของประเทศฟินแลนด เป็นการจัดการศึกษาโดยการใช้เทคนิคการ
ั
สอนและการเรียนรู้มากกว่าโครงสร้างโดยรวม โรงเรียนมีวิสัยทัศน์และวัตถุประสงค์ร่วมกน
(Hargreaves & Shirley, 2012, p.51 as cited in Lee, Hong & Niemi, 2014, p. 874) หลักสูตร

การศึกษา เป็นการกระจายอำนาจการศึกษา โดยรัฐ ท้องถิ่น และโรงเรียนร่วมกันจัดทำกรอบ

หลักสูตรแห่งชาติบนพื้นฐานของหลักสูตรท้องถิ่น มีวัตถุประสงค์เพื่อการปฏิบัติที่ดี และ
ประเมินจากสมรรถนะ ให้อิสระกับส่วนรวม (Collective Autonomy) ตามความต้องการหรือ

ความเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคม (Ministry of Education and Culture, 2012, p. 26)

การศึกษาเพื่อสร้างความพลเมืองเกิดขึ้นเนื่องจากการเปลี่ยนแปลงในประเทศ
ั
เนื่องจากการอพยพและการได้รับศึกษาที่ต่างกันส่งผลให้เกิดความแตกแยกในสงคม ดังนั้น
ระบบการศึกษาต้องทำหน้าที่ส่งเสริม รักษาค่านิยมร่วมกันยอมรับความแตกต่าง และกระตุ้น

สมาชิกในสังคมพลเมืองให้ตื่นรู้ (Ministry of Education, 2004) โดยใช้การสอนข้ามหลักสูตร
เป็นการบูรณาการความรู้พลเมืองในหลักสูตรแกนกลางการศึกษาแห่งชาติในทุกระดับชั้น

การศึกษา และนำไปประยุกต์ใช้ในหลักสูตรท้องถิ่น (Kaihari, 2014) ให้ผู้เรียนสามารถเข้าถึง

่
เหตุการณ์ปัจจุบันได้ ทั้งนี้ หลักสูตรทีต้องมีความยืดหยุ่นในเนื้อหาตามบริบทของสถานศึกษา
แต่ละแห่ง เช่น วิชาสังคมศึกษา สนับสนุนให้ผู้เรียนเติบโตเป็นผู้ที่มีความอดทน เป็นพลเมือง
ประชาธิปไตย มีประสบการณ์ของการปฏิบัติทางสังคมและการมีส่วนร่วมประชาธิปไตย ทั้งนี้

เนื้อหาโดยรวม ประกอบด้วย (Male & Waters, 2012, p. 83) ดังนี้ 1) การเติบโตเป็นบุคคล

(Growth as a Person) 2) อัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมและสากลนิยม (Cultural Identity and
Internationalism) 3) ทักษะสื่อและการสื่อสาร (Media Skills and Communication) 4) พลเมืองที่

มีส่วนร่วมและความเป็นผู้ประกอบการ (Participatory Citizenship and Entrepreneurship) 5)

หน้าที่สำหรับสิ่งแวดล้อม ความเป็นอยู่ที่ดีและอนาคตอย่างยั่งยืน (Responsibility for the
Environment, Wellbeing and a Sustainable Future) 6) ความปลอดภัยและการจราจร (Safety

and Traffic) และ 7) เทคโนโลยีและบุคคล (Technology and the Individual)

วิธีการจัดการเรียนการสอนข้ามหลักสูตร เป็นการบูรณาการพลเมืองเข้าไปในทุกวิชา
ให้สะท้อนถึงวิธีการและวัฒนธรรมการดำเนินการของโรงเรียนเพื่อให้เกิดการมีส่วนร่วมแบบ

ตื่นรู้ในการเรียนรู้และกิจกรรมอื่น ๆ ในสิ่งแวดล้อมของโรงเรียน (Tibbitts, 2015, p. 67) ครูมี

อิสระในการเลือกวิธีการตามแนวทางของหลักสูตรแกนกลางการศึกษาแห่งชาติ เน้นวิธีการ
ของครูในการสนับสนุนการพัฒนาทักษะการเรียนรู้การคิดและการแก้ปัญหา การมีส่วนร่วม

และทักษะสังคม (Niemi, Toom, Kallioniemi, 2012, p. 199) โดยเน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง

เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 188

ุ
ึ
ิ
188 เอกสารค�าสอน ประเด็นคัดสรรทางการศกษา | ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.รักษต สทธิพงษ ์