Page 228 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

[313] 228 พจนานุกรมพุทธศาสตร

ขอ 1–4 ตรงกับ วิญญาณฐิติ 4 ขอตน
5. สัตวบางพวก ไมมีสัญญา ไมเสวยเวทนา เชน เหลาเทพจํ าพวกอสัญญีสัตว (beings

without perception and feeling)

ขอ 6–8 ตรงกับ วิญญาณฐิติ ขอที่ 5–7
9. สัตวบางพวก ผูเขาถึงชั้นเนวสัญญานาสัญญายตนะ (beings reborn in the Sphere of

Neither-Perception-Nor-Nonperception)

ดู [284] วิญญาณฐิติ 7

D.III.263;288; A.IV.401 ที.ปา.11/353/277; 457/329; องฺ.อฏก.23/228/413.
[313] อนุบุพพวิหาร 9 (ธรรมเครื่องอยูที่ประณีตตอกันขึ้นไปโดยลํ าดับ — Anupubba-

vihàra: progressive abidings; mental states of gradual attainment)

รูปฌาน 4 (Råpa-jhàna: the Four Absorptions of the Form Sphere)

อรูปฌาน 4 (Aråpa-jhàna: the Four Absorptions of the Formless Sphere)

สัญญาเวทยิตนิโรธ (สมาบัติที่ดับสัญญาและเวทนา — Sa¤¤àvedayitanirodha: extinc-
tion of perception and feeling) เรียกอีกอยางวา นิโรธสมาบัติ (attainment of extinction)

สมาบัติขอที่ 9 นี้ เฉพาะแตพระอนาคามีและพระอรหันตผูชํ านาญในสมาบัติ 8 ขางตนแลว
เทานั้น จึงจะเขาได

อนุบุพพวิหารนี้ เรียกอีกอยางวา อนุบุพพนิโรธ (Anupubba-nirodha: graded stages

of cessation) เพราะตองดับขั้นตนๆ แตละขั้นไปตามลํ าดับ จึงจะเขาถึงขั้นสูงที่อยูถัดขึ้นไปได
ดู [9] ฌาน 4; [207] อรูป 4.

D.III.265,290;A.IV.410. ที.ปา. 11/355/279; 463/332; องฺ.นวก.23/236/424.