Page 230 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

[316] 230 พจนานุกรมพุทธศาสตร

1. ปฐวีกสิณ (กสิณคือดิน, กสิณที่ใชดินเปนอารมณ — Pañhavã~: the Earth Kasiõa)
2. อาโปกสิณ (กสิณคือนํ้ า — âpo~: the Water Kasiõa)

3. เตโชกสิณ (กสิณคือไฟ — Tejo~: the Fire Kasiõa)

4. วาโยกสิณ (กสิณคือลม — Vàyo~: the Air Kasiõa: Wind Kasiõa)

ข.วรรณกสิณ 4 (กสิณคือสี — Vaõõa~: Colour Kasiõa)
5. นีลกสิณ (กสิณคือสีเขียวคราม — Nãla~: the Blue Kasiõa)

6. ปตกสิณ (กสิณคือสีเหลือง — Pãta~: the Yellow Kasiõa)

7. โลหิตกสิณ (กสิณคือสีแดง — Lohita~: the Red Kasiõa)

8. โอทาตกสิณ (กสิณคือสีขาว — Odàta~: the White Kasiõa)
ค.กสิณอื่นๆ

9. อาโลกกสิณ (กสิณคือแสงสวาง — âloka~: the Light Kasiõa)

10. อากาสกสิณ (กสิณคือที่วางเปลา, ชองวาง — âkàsa~: the Space Kasiõa)

กสิณที่มาในบาลี เชน องฺ.ทสก.24/25/48 (A.V.46) ไมมี อาโลกกสิณ แตมี วิญญาณกสิณ (กสิณ
คือวิญญาณ — Vi¤¤àõa~: the Consciousness Kasiõa) เปนขอที่ 10 และ อากาสกสิณ เปน

ขอที่ 9

Vism.118–169. วิสุทฺธิ.1/150–217.

[316] กามโภคี 10 (ผูบริโภคกาม, ผูครองเรือน, คฤหัสถ — Kàmabhogã: enjoyers of
sensual pleasures; laymen; householders)

กลุมที่ 1 แสวงหาไมชอบธรรม (those seeking wealth unlawfully and arbitrarily)
1. พวกหนึ่ง แสวงหาโภคทรัพยโดยไมชอบธรรม โดยทารุณขมขี่, ไดมาแลวไมเลี้ยงตนให
อิ่มหนํ าเปนสุข, ทั้งไมแจกจายแบงปนและไมใชทํ ากรรมดี

(So seeking wealth, a certain one neither makes himself happy and cheerful, nor
does he share with others, nor does he do meritorious deeds.)
2. พวกหนึ่ง แสวงหาโภคทรัพยโดยไมชอบธรรม โดยทารุณขมขี่, ไดมาแลวเลี้ยงตนให

อิ่มหนํ าเปนสุข, แตไมแจกจายแบงปนและไมใชทํ ากรรมดี

(So seeking wealth, a certain one makes himself happy and cheerful, but he

does not share with others and does no meritorious deeds.)
3. พวกหนึ่ง แสวงหาโภคทรัพยโดยไมชอบธรรม โดยทารุณขมขี่, ไดมาแลว เลี้ยงตนให

อิ่มหนํ าเปนสุขดวย, แจกจายแบงปนและใชทํ ากรรมดีดวย

(So seeking wealth, a certain one does make himself happy and cheerful, he

does share with others and does meritorious deeds.)
(พวกที่ 1: ควรตํ าหนิทั้ง 3 สถาน; พวกที่ 2: ตํ าหนิ 2 สถาน, ชม 1 สถาน; พวกที่ 3: ตํ าหนิ 1 สถาน, ชม 2