Page 86 - Local Vegetables

85.ยอ

ชอวิทยำศำสตร์ : Morinda citrifolia L.
ื
่
ชอสำมัญ : Indian Mulberry
่
ื
วงศ์ : Rubiaceae
ชออืน : ยอบ้ำน (ภำคกลำง) มะตำเสือ (ภำคเหนอ) ยอ แยใหญ่
ื
ื
่
่
(กะเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน)

็
็
่

่
็
ู
ลักษณะทำงพฤกษศำสตร์ : ไม้ต้น สง 2-6 เมตร เปลือกต้นสีน้ำตำล แตกเปนสะเก็ดแล้วหลุดออก กิงอ่อนเปนสีเหลียม ใบ เปนใบ
่
ู
็
เดียว ออกตรงข้ำม รปรี กว้ำง 8-15 ซม. ยำว 10-20 ซม. ขอบใบเรียบ แผ่นใบเรียบ สีเขียวเข้มเปนมัน ดอก ออกเปนชอกลมตำมซอกใบ ดอกสี
่
็
่
ื
็
็
่
็
ขำว กลีบดอกโคนเชอมติดกันเปนหลอด ปลำยแยกเปน 5 แฉก มีกลิ่นหอม ผล เปนผลรวม ผิวขรุขระเปนตุ่ม ผลสุกมีกลิ่นเหม็นเอียน เมล็ดสี
็
น้ำตำลมหลำยเมล็ด

ี
ส่วนที่ใช้ : ใบ รำก ผลดิบ ผลสุก
สรรพคุณ :
ใบ - มีวิตำมินเอ 40,000 กว่ำยนตสำกลต่อ 100 กรัม มีคุณสมบัติในกำรบ ำรุงสำยตำ หัวใจ คั้นน้ำทำแก้โรคเก๊ำท์ ปวดตำมข้อเล็กๆ

ิ
ู
ิ
ื
ของน้วมอ น้วเท้ำ หรือคั้นน้ำสระผมฆำเหำ แก้กระษัย ใช้ใบปรุงเปนอำหำร แก้ท้องร่วง
่

ิ
็
็
็
็
รำก - ใช้เปนยำระบำย แก้กระษัย ใช้สกัดสีออกมำ เปนสีย้อมผ้ำได้ โดยผสมส่วนของเกลือต่ำงๆ สำมำรถเปลี่ยนเปนสีต่ำงๆ ได้ตำม
ิ
่
ต้องกำร ซึงสีเดมของรำกจะมสีเหลือง หรือเหลืองปนแดง หำกผสมตำมส่วนด้วยเกลือ อำจจะได้สีแดง ชมพู น้ำตำลอ่อน สีมวงแดง หรือสีดำ

่

ี
เปนต้น
็
ี
ิ
็
ผลโตเต็มที่แต่ไม่สุก - จิ้มน้ำผึ้งรับประทำน มคณสมบัตเปนยำขับลม บำรุงธำต เจริญอำหำร ขับลมในล ำไส้ กระเพำะอำหำร แก้
ุ
ุ

ุ
็
่
เหงือกเปอยเปนขมบวม ขับเลือดลม ขับโลหิตประจ ำเดือน
ื
ผลดิบ - ต้มน้ำรับประทำนกับรำกผักช แก้อำกำรอำเจียนของหญิงมครรภ์
ี

ี

วิธีและปริมำณที่ใช้ :
ื

่
ี
ุ
่

นำผลยอโตเตมทแตไมสก ฝำนเปนช้นบำงๆ ยำงหรือคั่วไฟอ่อนๆ ให้เหลืองกรอบ ใช้ครั้งละ 1 ก ำมอ (10-15 กรัม) ต้มหรือชงกับน้ำ
่
็
ิ
่
็
ี
เอำน้ำทจิบทละน้อย และบอยๆ ครั้งจะได้ผลดกวำดมครั้งเดยว

่
ี
ี
่
ี
ื
่
่
สำรเคม : ผลยอนั้นมสำรเคม Asperuloside, caproic acid, caprylic acid และ glucose
ี
ี
ี

ที่มำ: http://www.rspg.or.th/plants_data/herbs/herbs_11_5.htm