Page 38 - พุทธปรัชญาที่ปรากฏในงานวรรณกรรมของรพินทรนาถ ฐากูร
P. 38
๒๕
ิ
ั
ิ
ิ
็
ั
่
้
ู
สอดประสานกลมกลืนกบธรรมชาตสิงแวดล้อมทีอยรอบตว ท่านตองการให้ศานตนเกตนเปน
ั
่
่
้
่
์
ั
ศูนยกลางแหงการค้นควา ศึกษาคุณค่าทางศาสนา วฒนธรรม ศิลปะและอารยธรรมหลากกระแสท ี ่
ึ
ี
่
่
็
้
็
่
ั
ู
่
่
่
้
่
ื
เอเชยมอบให้กบโลก ท่านรสึกวาจำเปนตองมีสถานทีแหงหนงเพอเปนทีพบปะกนระหวางวัฒนธรรม
ั
ตะวนออกและตะวนตก สถานทีแหงนตองเปดโอกาสให้คนทีมาจากสองวฒนธรรมนใชชวตร่วมกน
่
ั
ั
้
้
่
ั
่
ั
้
ิ
ี
้
ี
ี
ิ
ึ
ศึกษาเรยนรูและแลกเปลียนความคิดเหนกนในบรรยากาศแหงมิตรภาพ การศกษาของท่านมีลักษณะ
่
้
ั
่
็
ี
้
ั
่
ิ
้
่
ทีเปดกวาง ไม่จำกดขอบเขตเฉพาะในหองเรียนและหนงสือในหลักสูตร เพราะตวท่านเองไมชอบ
ั
ั
้
หองเรยนและระเบียบกฎเกณฑ์ทีคับแคบ
ี
่
์
้
่
ี
้
่
ี
ั
ั
่
่
เกยวกบเรืองน ฉัตรสุมาลย อดตนกศึกษาไทย ทีไดมีโอกาสไปศึกษาทีสถาบนการศึกษา
ั
ี
ึ
่
ู
ื
ิ
้
่
่
่
ั
ี
้
่
้
แหงนรุนแรกๆ ไดกล่าวไววา “ศานตนเกตน มีชอเสียงเพราะเปนสถานศกษาทีจะดแลตงแตชน
็
ั
้
่
้
ิ
ั
้
ุ
่
้
็
อนบาลจนจบปริญญาเอก เปนสถานศึกษาแห่งเดียวทีข้าพเจ้าพบว่าใหการศึกษาระยะยาวเช่นนัน แต่
็
ทีท่านรพินทรนาถ ฐากรสนใจยิงกวา คือ การสรางคนใหเปนมนษย (มน+อษย ในความหมายวา ผูมี
้
่
์
ุ
่
้
ู
่
ุ
้
่
ั
ิ
ใจสูง) นกศึกษาทีจบจากศานตนเกตนจงควรมีพฒนา”
ั
ั
ึ
ิ
่
๔๔
ิ
่
ิ
ั
้
้
่
ื
่
้
่
ั
้
่
กล่าวไดวา โรงเรียนทีศานตนเกตนกอตงขึนเพอตอตานระบบการศึกษาทีเสนอเข้ามาโดย
่
รัฐบาลองกฤษในสมัยนน ท่านรพนทรนาถกล่าววา โรงเรียนและมหาวิทยาลัยเหลานน “ผลิตออกมา
ั
ั
ั
้
่
้
่
ิ
ี
็
ั
ิ
ั
ิ
็
่
ื
จากเครองจกร” ไม่สอดคล้อง เปนปฏปกษ์กบขนบธรรมเนียมประเพณของอนเดีย และเปนอันตราย
ั
ุ
์
ิ
้
ตอจตวญญาณของมนษยดวย
่
ิ
่
ิ
่
สิงทีมาท้าทายแนวความคิดทางดานการศึกษาของท่านรพนทรนาถกคือ การทำให้คุณค่า
้
็
้
ี
ื
ั
่
ทางศาสนาหรอสภาวะรูแจ้งในชวตซึงผูรูในอดตเคยประสบมาแล้วเกดขึนกบเดกจากระดบตำสุดถึง
็
ิ
้
ั
้
ี
้
่
ิ
่
่
้
้
สูงสุดไดอยางไร ท่านใชความพยายามในดานการจัดบรรยากาศและสิงแวดล้อมตามธรรมชาติรวมทัง ้
้
ั
ุ
ิ
่
่
็
่
ื
่
ี
่
ั
้
้
เสนอตวอยางและความมุงมาดปรารถนาทีจะใชชวตทีดงาม เปนไปเพอการบรรลุในอดมคตนน ๆ ของ
ี
ิ
ครูเองดวย สำหรบท่านรพนทรนาถ โรงเรียนเปนงานทาง “ศาสนา” ซึงท่านเองเปนผูทีไดรับการ
่
ั
่
้
็
้
็
้
ิ
้
“เลือกสรร” ใหมาดำเนนงานน ท่านไม่หวงผลตอบแทนใด ๆ จากโรงเรียน และโรงเรียนเป็นไปเพือ
่
ิ
ั
้
ี
ั
่
ิ
ื
็
สัจจะ และเดกนกเรียนคือเพอนร่วมทางของท่านในหนาทีพเศษน ้ ี
้
่
ั
่
ิ
ิ
ิ
ิ
ั
มหาวทยาลัยวศวภารต แบงออกเป็น ๒ ส่วนหลักคือ ๑.ศานตนเกตน ๒.ศรีนเกตน โดย
ิ
ิ
่
ิ
้
ั
ู
่
็
ศานตนเกตนตงอยบนทีดนดงเดมของบดาของท่านรพนทรนาถ ฐากร เปนทีตังอาศรมและบ้านตลอด
ิ
้
ั
่
ิ
ิ
ิ
ิ
้
ั
ู
์
ี
็
ิ
่
็
ิ
ชวตของท่าน เปนศูนยกลางของวฒนธรรมอนเดยและเปนสถานทีประสานความร่วมมือของนานาชาต ิ
ี
ั
่
ิ
์
ิ
็
็
ั
้
ั
่
เปนแหล่งจัดกจกรรมตางๆ เปนทีตงส่วนงานดานการศึกษาและวจย โรงเรยนศิลปะ นาฏศลป คีต
ี
ิ
้
๔๕
์
่
้
ื
ู
้
ั
ี
้
่
ศิลป และสถาบนฟนฟชนบท ส่วนศรนิเกตัน ตังอยูในย่านสุรัล (Surul) ติดกับพืนทีของศานตินิเก
ิ
ตน เนองจากในป พ.ศ. ๒๔๖๔ (ค.ศ.๑๙๒๑) ท่านรพนทรนาถ ฐากรซือบานและทีดนโดยรอบแปลง
ั
้
ู
่
ี
ื
่
ิ
้
ั
ใหญ่หางไป ๓ กโลเมตรดานทิศตะวนตก ตงสถาบนแหงการฟนฟูชนบทในพืนทีนันในปี พ.ศ. ๒๔๖๕
้
ั
้
้
ื
้
่
่
ิ
ั
้
่
้
็
ิ
์
(ค.ศ.๑๙๒๒) โดยมีนายเลียวนารด ไนท์ เอมเฮส (Leonard Knight Elmhirst) เปนผูอำนวยการคน
็
๔๔ ฉัตรสุมาลย, นามแฝง. วถธรรมทศานตนิเกตน, (กรงเทพมหานคร: เรอนแกวการพมพ, ๒๕๕๘),
ี
่
ี
์
ุ
ิ
์
้
ิ
ื
ั
ิ
หน้า ๕๒.
๔๕ Ajit K Neogy, The win Dreams of Rabindranath Tagore, P 263.

