Page 183 - เอกสารคำสอน ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา
P. 183
การพัฒนามนุษย์ ว่าด้วยการศึกษาอบรมและความตระหนักของสาธารณชน แนวคิดการศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติ
(Education, Training and Public Awareness) เป็นการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติ การศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนตามแนวคิดขององค์การสหประชาชาติเป็น
ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับมิติทางการศึกษาร่วมกับการพัฒนาด้านอื่น ๆ ไปพร้อมกัน แต่การพัฒนา กระบวนการส่งเสริมคุณภาพชีวิตด้วยการให้การศึกษาเพื่อการพัฒนาคน โดยคำนึงถึง
้
ุ
คนนั้นมีรายละเอียด (ดลพัฒน์ ยศธร, 2542, น. 64) ดังนี 1) ต้องพัฒนาศักยภาพของชมชนทุก วัฒนธรรมและความเป็นมนุษย์ ทั้งนี้เพื่อให้บุคคลมีความรู้และได้รับข้อมูลข่าวสาร โดยเฉพาะ
วัยทุกระดับการศึกษาให้ได้รับรู้เรื่องสิ่งแวดล้อม การพัฒนามนุษย์และการพัฒนาทียั่งยืน และ เรื่องสิ่งแวดล้อมศึกษาและการพัฒนาที่ยั่งยืนเพิ่มขึ้นด้วยการเรียนรู้อย่างต่อเนือง ซึ่งจะนำไปสู่
่
่
นำไปใช้ในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนอย่างแท้จริง 2) ส่งเสริมและขยายการศึกษาขั้น ความมีจริยธรรมและความรับผิดชอบ รู้จักคิด วิเคราะห์ และปฏิบัติได้อย่างเหมาะสม เพื่อการ
พื้นฐานทั้งในโรงเรียนและนอกโรงเรียน 3) สร้างความตระหนักในเรื่องคุณค่าสิ่งแวดล้อม ดำรงชีวิตอยู่ร่วมกัน (พระมหาสุพร รกฺขิตธมฺโม, 2561, น. 224) การศึกษา คือ การฝึกอบรม
จริยธรรม และพฤติกรรมที่จะส่งเสริมการพัฒนาที่ยั่งยืน มนุษย์ด้วยการพัฒนาทางกาย ทางสังคม ทางอารมณ์และสติปัญญา ให้มีความรู้ และสามารถ
การพัฒนาที่ยั่งยืนจะสำเร็จได้จะต้องพัฒนาคนให้มีจริยธรรม (พระพรหมคุณาภรณ ์ ประกอบวิชาชีพเลี้ยงตนได้ ในลักษณะของการเป็นกำลังแรงงาน ซึ่งความรู้ที่ได้จากการศึกษา
ป.อ.ปยุตฺโต, 2552) ได้สรุปให้เห็นว่า ปัญหาในการพัฒนาที่ยั่งยืนที่ไม่ประสบความสำเร็จนั้น เป็นความรู้จริงในวิชาการทางโลกเพื่อการดำรงชีวิตของมนุษย์ และการศึกษาเพื่อการพัฒนาที่
เกิดจากกิเลส 3 อย่าง ที่ขัดขวางจริยธรรม คือ ตัณหา มานะ และทิฐิ เราจึงต้องพัฒนาคนและ ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติ มีแนวคิดที่เกี่ยวข้อง คือการใช้วัฒนธรรม ศาสนา ประเพณี
เศรษฐกิจให้คู่ขนานไปกับการพัฒนาจริยธรรม ดังนั้น ระบบการพัฒนาที่ยั่งยืน จึงขึ้นกับ 4 ค่านิยม และจริยธรรม เป็นเครื่องมือในการดำเนินการผ่านทางกลไกการศึกษา (พระมหาสุพร
ปัจจัย ได้แก่ รกฺขิตธมฺโม, 2561, น. 224-225) ดังนี
้
1. มนุษย์ คือ การพัฒนาคนให้มีคุณภาพ มีสุขภาพดี ขยัน อดทนรับผิดชอบ มีฝีมือ มี 1. ต้องพัฒนาศักยภาพของชุมชนทุกวัยทุกระดับการศึกษาให้ได้รับความรู้เรื่อง
ความรู้ความสามารถ ความเชี่ยวชาญ พร้อมที่จะเป็นกำลังสำคัญในระบบเศรษฐกิจและสังคม สิ่งแวดล้อม การพัฒนามนุษย์ และการพัฒนาที่ยั่งยืน
ที่จัดสรรให้เกื้อหนุน และนำไปสู่การพัฒนาที่ยั่งยืนโดยให้การศึกษาและจัดสรรปัจจัยเกื้อหนุน 2. ส่งเสริมและขยายการศึกษาขั้นพื้นฐานทางการศึกษาในระบบโรงเรียนและนอก
2. สังคม คือ การจัดระบบสังคม ทั้งด้านเศรษฐกิจ การเมือง การบริหารตลอดจน ระบบโรงเรียน
กิจการต่าง ๆ ให้ผสมกลมกลืนสอดคล้องเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันบนพื้นฐานแห่งความรู้ความ 3. ต้องสร้างความตระหนักในเรื่องคุณคาสิ่งแวดล้อม จริยธรรม และพฤติกรรมที่จะ
่
่
เป็นจริง สร้างบรรยากาศแห่งความไม่เบียดเบียนบรรยากาศแห่งความชวยเหลือเกื้อกูล พิทักษ์ ส่งเสริมการพัฒนาอย่างยั่งยืน
ปกป้องคนที่อยู่ในสถานะต่าง ๆ ซึ่งมีโอกาสและมีความสามารถต่างกัน มโนทัศนการศึกษาขององค์การสหประชาชาติ ได้ใช้แนวคิดการจำแนกจุดประสงค ์
์
3. ธรรมชาติ คือ วิถีการพัฒนาต้องยึดหลักให้มนุษย์เป็นส่วนหนึ่งของธรรมชาติและ ทางการศึกษาของบลูม (Bloom) (พระมหาสุพร รกฺขิตธมฺโม, 2561, น. 225) มีสาระสำคัญ ดังนี้
ดำรงชีวิตให้สอดคล้องและกลมกลืนกับธรรมชาติ 1. ด้านพุทธพิสัย เน้นการสร้างองค์ความรู้ความเข้าใจในการอนุรักษ์และการพัฒนา
4. เทคโนโลยี คือ การพัฒนาเทคโนโลยี การใช้เทคโนโลยีที่เกื้อกูล ไม่ทำลาย ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม รวมความสัมพันธ์เชอมโยงของระบบธรรมชาติที่เป็นเหตุ
ื่
ธรรมชาติ นำของเสียมาผลิตเวียนใช้ประโยชน์ใหม่ สังคมไทยต้องพัฒนาเทคโนโลยีควบคู่ไปกับ เป็นผลต่อกัน เพื่อการคงอยู่ของทรัพยากรธรรมชาติสำหรับชนรุ่นต่อไป
การพัฒนาตนเอง ต้องใช้เทคโนโลยีเป็นส่วนประดิษฐ์เสกสรรของมนุษย์อย่างไม่ประมาทและ 2. ด้านจิตพิสัย เน้นการสร้างความเชื่อ ทัศนคติ ค่านิยม และความรู้สึกร่วมกันในการ
เพื่อเกื้อหนุนให้ตนเองมีชีวิตดีงาม สมบูรณ์มีอิสรภาพและสันติสุข ธำรงรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเพื่อชนรุ่นต่อไป ทั้งนี้หมายถึงทักษะด้านการคิด
สรุปได้ว่า การพัฒนามนุษย์ตามหลักการพัฒนาที่ยั่งยืน เป็นการพัฒนาจิตใจของ และวิเคราะห์ถึงผลที่จะเกิดขึ้นจากการนำองค์ความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน
มนุษย์ให้รู้ถึงความจริงแท้ของสรรพสิ่ง เพื่อใช้แก้ปัญหาชีวิต เศรษฐกิจ สงคมและสิ่งแวดล้อม 3. ด้านทักษะพิสัย เน้นพฤติกรรมในการใช้อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ และ
ั
โดยใช้การศึกษาเป็นเครื่องมือและกลไกในการพัฒนาประเทศ เป็นไปตามเป้าหมายของ สิ่งแวดล้อมของชนรุ่นปัจจุบัน เพื่อที่จะนำไปสู่การดำรงคงอยู่ของทรัพยากรธรรมชาติและ
องค์การสหประชาชาติเพื่อการพัฒนาศักยภาพคน ทุกเพศ ทุกวัย ทุกระดับการศึกษาให้ยั่งยืน สิ่งแวดล้อม เพื่อการนำไปใช้ประโยชน์ของคนรุ่นต่อ ๆ ไป
เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 154 เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 155
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.รักษต สทธิพงษ | เอกสารค�าสอน ประเด็นคัดสรรทางการศกษา 155
ึ
ิ
ุ
์

