Page 115 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

หมวด 4 115 [143]

or reliquary monument; stupa enshrining the Buddha’s relics)
2. บริโภคเจดีย (เจดียคือสิ่งหรือสถานที่ที่พระพุทธเจาเคยทรงใชสอย อยางแคบหมายถึงตน

โพธิ์ อยางกวางหมายถึงสังเวชนียสถาน 4 ตลอดจนสิ่งทั้งปวงที่พระพุทธเจาเคยทรงบริโภค เชน
บาตร จีวร และบริขารอื่นๆ เปนตน — Paribhoga-cetiya: a shrine by use or by

association; things and places used by the Buddha, esp. the Bodhi tree)

3. ธรรมเจดีย (เจดียบรรจุพระธรรม เชน บรรจุใบลานจารึกพุทธพจนแสดงหลักปฏิจจสมุปบาท
เปนตน — Dhamma-cetiya: a doctrinal shrine; monument of the Teaching where

inscribed palm-leaves or tablets or scriptures are housed)
4. อุทเทสิกเจดีย (เจดียสรางอุทิศพระพุทธเจา ไดแก พระพุทธรูป — Uddesika-cetiya: a

shrine by dedication, i.e. a Buddha-image)

เจดียเหลานี้ ในที่มาแตละแหง ทานแสดงไว 3 ประเภท นับรวมที่ไมซํ้ าเขาดวยกัน จึงเปน 4.

KhA.222; J.IV.228. ขุทฺทก.อ.247; ชา.อ.6/185; วินย.ฏีกา1/263.

[,,,] ฌาน 4 ดู [9] ฌาน 4.

[142] ถูปารหบุคคล 4 (บุคคลผูควรแกสถูป, ผูมีคุณความดีพิเศษควรสรางสถูปไว

เคารพบูชา — Thåpàraha-puggala: persons worthy of a stupa or monument)

1. พระตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจา (พระพุทธเจา — Buddha: the Buddha;
Fully Enlightened One)

2. พระปจเจกพุทธเจา (Paccekabuddha: Individually Enlightened One; private
Buddha)
3. พระตถาคตสาวก (สาวกของพระพุทธเจา ปกติหมายเอาพระอรหันต — Tathàgata-

sàvaka: a disciple of the Buddha; an Arahant)
4. พระเจาจักรพรรดิ (จอมราชผูทรงธรรม, พระเจาธรรมิกราช — Cakkavatti: a righteous

universal monarch; great righteous king or ruler)

D.II.142. ที.ม.10/134/165.
[143] ทักขิณาวิสุทธิ 4 (ความบริสุทธิ์แหงทักษิณา คือของทํ าบุญ — Dakkhiõà-

visuddhi: purifications of offerings; purities in gifts)

1. ทักขิณาที่บริสุทธิ์ฝายทายก ไมบริสุทธิ์ฝายปฏิคาหก (คือ ทายกมีศีลมีกัลยาณธรรม แต

ปฏิคาหกทุศีล มีบาปธรรม — the offering purified on the part of the giver, not of
the recipient)

2. ทักขิณาที่บริสุทธิ์ฝายปฏิคาหก ไมบริสุทธิ์ฝายทายก (คือ ทายกทุศีล มีบาปธรรม แต

ปฏิคาหกมีศีล มีกัลยาณธรรม — the offering purified on the part of the recipient,
not of the giver)