Page 158 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto
P. 158
[208] 158 พจนานุกรมพุทธศาสตร
ภพของผูเขาถึงฌานนี้ — Nevasa¤¤ànàsa¤¤àyatana: Sphere of Neither Perception
Nor Non-Perception)
D.III.224; S.IV.227. ที.ปา.11/235/235; สํ.สฬ.18/519/326.
[208] อวิชชา 4 (ความไมรูแจง, ไมรูจริง — Avijjà: ignorance; lack of essential
knowledge)
1. ทุกฺเข อฺาณํ (ไมรูในทุกข — ignorance of suffering)
2. ทุกฺขสมุทเย อฺาณํ (ไมรูในทุกขสมุทัย — ~ of the cause of suffering)
3. ทุกฺขนิโรเธ อฺาณํ (ไมรูในทุกขนิโรธ — ~ of the cessation of suffering)
4. ทุกฺขนิโรธคามินิยา ปฏิปทาย อฺาณํ (ไมรูในทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา — ~ of the
path leading to the cessation of suffering)
กลาวสั้นๆ คือ ไมรูในอริยสัจจ 4
S.II.4; S.IV.256; Vbh.135. สํ.นิ.16/17/5; สํ.สฬ.18/505/315; อภิ.วิ.35/256/181.
[209] อวิชชา 8 (ความไมรูแจง, ไมรูจริง — Avijjà: ignorance; lack of essential
knowledge) 4 ขอแรกตรงกับอวิชชา 4; ขอ 5–8 ดังนี้
5. ปุพฺพนฺเต อฺาณํ (ไมรูในสวนอดีต — ignorance of the past)
6. อปรนฺเต อฺาณํ (ไมรูในสวนอนาคต — ~ of the future)
7. ปุพฺพนฺตาปรนฺเต อฺาณํ (ไมรูทั้งสวนอดีตทั้งสวนอนาคต — ~ of both the past and
the future)
8. อิทปฺปจฺจยตาปฏิจฺจสมุปฺปนฺเนสุ ธมฺเมสุ อฺาณํ (ไมรูในธรรมทั้งหลายที่อาศัยกันจึง
เกิดมีขึ้นตามหลักอิทัปปจจยตา — ~ of states dependently originated according to
specific conditionality)
Dhs.190,195; Vhh.362. อภิ.สํ.34/691/273; 712/281; อภิ.วิ.35/926/490.
[210] อันตรายของภิกษุสามเณรผูบวชใหม 4 (ตามบาลีวาภัยสํ าหรับ
กุลบุตรผูบวชในธรรมวินัยนี้ อันเปนเหตุใหประพฤติพรหมจรรยอยูไดไมยั่งยืน ตองลาสิกขาไป
— Bhaya: perils or terrors awaiting a clansman who has gone forth from home
to the homeless life; dangers to newly ordained monks or novices)
1. อูมิภัย (ภัยคลื่น คือ อดทนตอคํ าสั่งสอนไมได เกิดความขึ้งเคียดคับใจ เบื่อหนายคํ า
ตักเตือนพรํ่ าสอน — æmibhaya: peril of waves, i.e. wrath and resentment caused
by inability to accept teaching and advice)
2. กุมภีลภัย (ภัยจรเข คือ เห็นแกปากแกทอง ถูกจํ ากัดดวยระเบียบวินัยเกี่ยวกับการบริโภค
ทนไมได — Kumbhãlabhaya: peril of crocodiles, i.e. gluttony)
3. อาวฏภัย (ภัยนํ้ าวน คือ หวงพะวงใฝทะยานในกามสุข ตัดใจจากกามคุณไมได —

