Page 171 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto
P. 171

หมวด 5                                      171                                    [232]




                  — Pa¤¤à-bala: strength of wisdom)
                       กํ าลังแขน  หรือกํ าลังกาย  แมจะสํ าคัญ  แตทานจัดวาตํ่ าสุด  หากไมมีพลังอื่นควบคุมคํ้ าจุน

                  อาจกลายเปนกํ าลังอันธพาล  สวนกํ าลังปญญา  ทานจัดวาเปนกํ าลังอันประเสริฐ  เปนยอดแหง
                  กํ าลังทั้งปวง เพราะเปนเครื่องกํ ากับ ควบคุม และนํ าทางกํ าลังอื่นทุกอยาง

                  J.V.120.                                                          ขุ.ชา.27/2444/532; ชา.อ.7/348.


               [231] พหูสูตมีองค 5 (คุณสมบัติที่ทํ าใหควรไดรับชื่อวาเปนพหูสูต คือ ผูไดเรียนรูมาก
                  หรือคงแกเรียน — Bahussutaïga: qualities of a learned person)

                  1. พหุสฺสุตา (ฟงมาก  คือ  ไดเลาเรียนสดับฟงไวมาก —  Bahussutà:  having heard or
                  learned many ideas)

                  2. ธตา (จํ าได คือ จับหลักหรือสาระได ทรงจํ าความไวแมนยํ า — Dhatà: having retained

                  or remembered them)
                  3. วจสา  ปริจิตา (คลองปาก  คือ  ทองบนหรือใชพูดอยูเสมอจนแคลวคลองจัดเจน —

                  Vacasà paricità: having frequently practised them verbally; having consolidated
                  them by word of mouth)

                  4. มนสานุเปกฺขิตา (เพงขึ้นใจ คือ ใสใจนึกคิดพิจารณาจนเจนใจ นึกถึงครั้งใด ก็ปรากฏเนื้อ

                  ความสวางชัด — Manasànupekkhità: having looked over them with the mind)
                  5. ทิฏิยา สุปฏิวิทฺธา (ขบไดดวยทฤษฎี หรือแทงตลอดดีดวยทิฏฐิ คือ มีความเขาใจลึกซึ้ง
                  มองเห็นประจักษแจงดวยปญญา ทั้งในแงความหมายและเหตุผล — Diññhiyà supañividdhà:


                  having thoroughly penetrated them by view)

                  A.III.112.                                                               องฺ.ปฺจก.22/87/129.

               [232] โภคอาทิยะ หรือ โภคาทิยะ 5 (ประโยชนที่ควรถือเอาจากโภคทรัพย หรือ
                  เหตุผลที่อริยสาวกควรยึดถือ ในการที่จะมีหรือครอบครองโภคทรัพย — Bhoga-àdiya: uses

                  of possessions; benefits which one should get from wealth; reasons for earning
                  and having wealth)

                       อริยสาวกแสวงหาโภคทรัพยมาได  ดวยนํ้ าพักนํ้ าแรงความขยันหมั่นเพียรของตน  และโดย

                  ทางสุจริตชอบธรรมแลว
                  1. เลี้ยงตัว มารดาบิดา บุตรภรรยา และคนในปกครองทั้งหลายใหเปนสุข (to make oneself,

                  one’s parents, children, wife, servants and workmen happy and live in comfort)

                  2. บํ ารุงมิตรสหายและผูรวมกิจการงานใหเปนสุข  (to share this happiness and
                  comfort with one’s friends)

                  3. ใชปองกันภยันตราย (to make oneself secure against all misfortunes)

                  4. ทํ าพลี 5 อยาง (to make the fivefold offering)
   166   167   168   169   170   171   172   173   174   175   176