Page 176 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

[240] 176 พจนานุกรมพุทธศาสตร

ใหหลงใหลในรูป เสียง กลิ่น รส และสัมผัส — Kàmasa§vara: sexual restraint) คูกับศีล
ขอที่ 3

4. สัจจะ (ความสัตย ความซื่อตรง — Sacca: truthfulness; sincerity) คูกับศีลขอที่ 4

5. สติสัมปชัญญะ (ระลึกไดและรูตัวอยูเสมอ คือ ฝกตนใหเปนคนรูจักยั้งคิด รูสึกตัวเสมอวา สิ่ง
ใดควรทํ า และไมควรทํ า ระวังมิใหเปนคนมัวเมาประมาท — Sati-sampaja¤¤a: mindfulness

and awareness; temperance) คูกับศีลขอที่ 5
ขอ 2 บางแหงเปน ทาน (การแบงปนเอื้อเฟอเผื่อแผ — Dàna: giving; generosity) ขอ 3

บางแหงเปน สทารสันโดษ (ความพอใจดวยภรรยาของตน — Sadàrasantosa: contentment
with one’s own wife) ขอ 5 บางแหงเปน อัปปมาทะ (ความไมประมาท — Appamàda:

heedfulness)

เบญจธรรมนี้ ทานผูกเปนหมวดธรรมขึ้นภายหลัง จึงมีแปลกกันไปบาง เมื่อวาโดยที่มา
หัวขอเหลานี้สวนใหญประมวลไดจากความทอนทายของกุศลกรรมบถขอตนๆ.
2
ดู [320] กุศลกรรมบถ 10 ; [238] ศีล 5.

[240] ศีล 8 หรือ อัฏฐศีล (การรักษาระเบียบทางกายวาจา, ขอปฏิบัติในการฝกหัดกาย

วาจาใหยิ่งขึ้นไป — Aññha-sãla: the Eight Precepts; training rules)
1. ปาณาติปาตา เวรมณี (เวนจากการทํ าชีวิตสัตวใหตกลวงไป — Pàõàtipàtà veramaõã:

to abstain from taking life)

2. อทินฺนาทานา เวรมณี (เวนจากการถือเอาของที่เขามิไดใหดวยอาการแหงขโมย —
Adinnàdànà ~: to abstain from taking what is not given)

3. อพฺรหฺมจริยา เวรมณี (เวนจากกรรมอันมิใชพรหมจรรย, เวนจากการประพฤติผิด

พรหมจรรย คือรวมประเวณี — Abrahmacariyà ~: to abstain from unchastity)
4. มุสาวาทา เวรมณี (เวนจากการพูดเท็จ — Musàvàdà ~: to abstain from false

speech)

5. สุราเมรยมชฺชปมาทฏานา เวรมณี (เวนจากนํ้ าเมา คือสุราและเมรัยอันเปนที่ตั้งแหง
ความประมาท — Suràmerayamajjapamàdaññhànà ~: to abstain from intoxicants causing

heedlessness)

6. วิกาลโภชนา เวรมณี (เวนจากการบริโภคอาหารในเวลาวิกาล คือตั้งแตเที่ยงแลวไป จนถึง
รุงอรุณของวันใหม — Vikàlabhojanà ~: to abstain from untimely eating)

7. นจฺจคีตวาทิตวิสูกทสฺสนมาลาคนฺธวิเลปนธารณมณฺฑนวิภูสนฏานา เวรมณี (เวน
จากการฟอนรํ า ขับรอง บรรเลงดนตรี ดูการละเลนอันเปนขาศึกตอพรหมจรรย การทัดทรง
ดอกไม ของหอม และเครื่องลูบไล ซึ่งใชเปนเครื่องประดับตกแตง — Naccagãtavàdita-

visåkadassana-màlàgandhavilepanadhàraõamaõóanavibhåsanaññhànà ~: to abstain