Page 214 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

[292] 214 พจนานุกรมพุทธศาสตร

6. น ปาปมิตฺตตา (ไมเปนผูมีปาปมิตร — Na pàpamittatà: not to have evil friends)
7. น อนฺตราโวสานํ (ไมถึงความหยุดยั้งนอนใจเสียในระหวาง ดวยการบรรลุคุณวิเศษเพียง

ชั้นตนๆ — Na antaràvosàna§: not to come to a stop on the way by the
attainment of lesser success)

D.II.78; A.IV.21. ที.ม.10/71/92; องฺ.สตฺตก.23/22/23.

[292] อริยทรัพย 7 (ทรัพยอันประเสริฐ, ทรัพยคือคุณธรรมประจํ าใจอยางประเสริฐ —
Ariya-dhana: noble treasures)

1. ศรัทธา (ความเชื่อที่มีเหตุผล มั่นใจในหลักที่ถือและในการดีที่ทํ า — Saddhà:
confidence)

2. ศีล (การรักษากายวาจาใหเรียบรอย ประพฤติถูกตองดีงาม — Sãla: morality; good

conduct; virtue)
3. หิริ (ความละอายใจตอการทํ าความชั่ว — Hiri: moral shame; conscience)

4. โอตตัปปะ (ความเกรงกลัวตอความชั่ว — Ottappa: moral dread; fear-to-err)

5. พาหุสัจจะ (ความเปนผูไดศึกษาเลาเรียนมาก — Bàhusacca: great learning )

6. จาคะ (ความเสียสละ เอื้อเฟอเผื่อแผ — Càga: liberality)
7. ปญญา (ความรูความเขาใจถองแทในเหตุผล ดีชั่ว ถูกผิด คุณโทษ ประโยชน มิใชประโยชน

รูคิด รูพิจารณา และรูที่จะจัดทํ า — Pa¤¤à: wisdom)

อริยทรัพย เปนทรัพยอันประเสริฐอยูภายในจิตใจ ดีกวาทรัพยภายนอก เพราะไมมีผูใด
แยงชิง ไมสูญหายไปดวยภัยอันตรายตางๆ ทํ าใจใหไมอางวางยากจน และเปนทุนสรางทรัพย

ภายนอกไดดวย
ธรรม 7 นี้ ทานเรียกวาเปน พหุการธรรม หรือ ธรรมมีอุปการะมาก (Bahukàradhamma:

virtues of great assistance; D.III.282; ที.ปา.11/433/310) เพราะเปนกํ าลังหนุนชวยสงเสริมใน
การบํ าเพ็ญคุณธรรมตางๆ ยังประโยชนตนและประโยชนผูอื่นใหสํ าเร็จไดอยางกวางขวาง

ไพบูลย เปรียบเหมือนคนมีทรัพยมาก ยอมสามารถใชจายทรัพยเลี้ยงตนเลี้ยงผูอื่นใหมีความสุข
และบํ าเพ็ญประโยชนตางๆ ไดเปนอันมาก.

D.III.163,267; A.IV.5. ที.ปา.11/326/264; องฺ.สตฺตก.23/6/5.

[,,,] อริยบุคคล 7 ดู [63] อริยบุคคล 7.

[,,,] อุบาสกธรรม 7 ดู [260] อุบาสกธรรม 7.