Page 236 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

[322] 236 พจนานุกรมพุทธศาสตร

ค.มโนกรรม 3 (การกระทํ าทางใจ — Manokamma: mental action)
8. อภิชฌา (เพงเล็งอยากไดของเขา — Abhijjhà: covetousness; avarice)

9. พยาบาท (คิดรายผูอื่น — Byàpàda: illwill)

10. มิจฉาทิฏฐิ (เห็นผิดจากคลองธรรม — Micchàdiññhi: false view; wrong view)

D.III.269,290; A.V.264. ที.ปา.11/359/284; 470/337; องฺ.ทสก.24/165/285.
[322] เถรธรรม 10 (คุณธรรมที่ทํ าใหพระเถระอยูสํ าราญในที่ทุกสถาน — Thera-

dhamma: qualities which make for happy living of an elder monk)
1. เถโร รตฺตฺู (เปนผูใหญ บวชนาน รูเห็นกิจการ ทรงจํ าเรื่องราวไวไดมาก — Thero

ratta¤¤å: to be an elder monk of long experience)

2. สีลวา (มีศีล เครงครัดในสิกขาบททั้งหลาย — Sãlavà: to be virtuous; to have good
conduct)

3. พหุสฺสุโต (เปนพหูสูตทรงความรู — Bahussuto: to be much learned)

4. สฺวาคตปาฏิโมกฺโข (ทรงปาฏิโมกข รูหลักแหงวินัย แคลวคลอง ชํ านิชํ านาญ สามารถ
วินิจฉัยไดดวยดี — Svàgatapàñimokkho: to be well versed in the codes of discipline)
5. อธิกรณสมุปฺปาทวูปสมกุสโล (ฉลาดในการระงับอธิกรณที่เกิดขึ้น — Adhikaraõa-

samuppàdavåpasamakusalo: to be skilled in settling a legal question that has

arisen)

6. ธมฺมกาโม (เปนผูใครธรรม รักความรู รักความจริง รูจักรับฟงและรูจักพูด ทํ าใหเปนที่ชื่น
ชมสนิทสนมสบายใจ นาเขาไปปรึกษาสนทนา และชอบศึกษา ยินดีปรีดาในหลักธรรมหลักวินัย

ที่ยิ่งๆ ขึ้นไป — Dhammakàmo: to love the Dhamma, be pleasant to consult and
converse with, and find joy in the advanced teaching of both the Doctrine and

the Discipline)
7. สนฺตุฏโ (เปนผูสันโดษดวยปจจัยสี่ตามมีตามได — Santuññho: to be content with

whatsoever supply of the four requisites he may get)
8. ปาสาทิโก (จะไปจะมา มีอาการกิริยานาเลื่อมใส แมเขาไปในละแวกบาน ก็สํ ารวมเปนอันดี

— Pàsàdiko: to be charming and perfectly composed in his goings out and

comings in and in sitting in the house)
9. ฌานลาภี (ไดแคลวคลองในฌาน 4 ที่เปนเครื่องอยูสุขสบายในปจจุบัน — Jhànalàbhã: to

be able to gain pleasure of the Four Absorptions)

10. วิมุตฺโต (บรรลุเจโตวิมุตติปญญาวิมุตติ สิ้นอาสวะ — Vimutto: to have gained the
Deliverance)

A.V.201. องฺ.ทสก.24/98/215.