Page 87 - 237 ข้อคิดจากนิทาน ชาดก และอุปมา
P. 87
79
ข้อคิดที่ได้จากเรื่อง: การคบและช่วยเหลือคนชั่วไม่มีประโยชน์มีแต่จะสร้างความรำคาญและให้โทษ ๛
บวชเพราะแม่ยาย (กัลยาณธรรมชาดก)
๏ ในสมัยหนึ่ง พระพุทธเจ้าประทับอยู่วัดเชตวัน เมืองสาวัตถีทรงปรารภแม่ยายหูหนวกคนหนึ่ง ...เรื่องมี
อยู่ว่า ในเมืองสาวัตถีมีพ่อค้าคนหนึ่ง มีศรัทธาเลื่อมใส่ในพระพุทธศาสนา ถือศีลห้าเป็นประจำ วันหนึ่งเขา
ไปฟังธรรมที่วัดเชตวัน ขณะนั้นแม่ยายได้ไปเยี่ยมครอบครัวของเขา แต่แม่ยายคนนี้หูแกค่อนข้างตึง เมื่อไป
ึ
ถึงบ้านพบแต่ลูกสาวอยู่บ้านไม่พบลูกเขยจึงเอ่ยปากถามลูกสาวว่า “นี่ลูกผัวเอ็งนะยังรักเอ็งอยู่รเปล่า มี
เรื่องทะเลาะกันบ้างไหม?” ลูกสาวตอบว่า “แม่..คนดีๆ อย่างลูกเขยแม่คนนี้นะ แม้บวชแล้วก็ยังหายาก”
ยายแกฟังคำพูดของลูกสาวไม่ชัดได้ยินแต่คำว่าบวชเท่านั้น จึงร้องตะโกนขึ้นด้วยความตกใจกว่า “อ้าว..ผัว
เอ็งไปบวชแล้วหรือ” ชาวบ้านเรือนข้างเคียงกันได้ยินเช่นนั้นก็พากันพูดว่า “พ่อค้าไปบวชเสียแล้ว” คนที่
้
เดินผ่านไปมาจึงพูดคุยกันแต่เรื่องพ่อค้าออกบวชแล้ว ฝ่ายพ่อค้าเจาของเรื่องหลังจากฟังธรรมเสร็จก็เดิน
กลับบ้าน ขณะนั้นมีชายคนหนึ่งได้เดินตรงมาจับแขนเขาถามว่า “ข่าวว่าท่านบวชแล้ว ลูกและเมียของท่าน
พากันร้องไห้อยู่ที่บ้านมิใช่หรือ” พ่อค้าไม่พูดอะไรได้แต่คิดว่า เรายังไม่ได้บวชก็มีคนว่าเราบวชแล้ว ข่าวดี
เช่นนี้ไม่ควรให้หายไปไหน ตกลงเราควรจะบวชในวันนี้ละ” จึงเดินกลับวัดเชตวันเข้าเฝ้าพระพุทธเจ้า
กราบทูลเรื่องนั้นแก่พระองค์ หลังจากอุปสมบทได้ไม่นานก็บรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ เพื่อคลายความ
สงสัยของพวกภิกษุ พระพุทธองค์จึงนำอดีตนิทานมาสาธก ว่า...กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้วพระโพธิสัตว์เกิด
เป็นพ่อค้าในเมืองพาราณสีมีแม่ยายหูตึงเช่นกัน วันหนึ่งเขาเดินทางไปนอกเมืองด้วยราชกรณียกิจอยาง
่
หนึ่งได้เกิดเรื่องทำนองเดียวกันนี้ขึ้น เมื่อเขากลับเข้าเมืองมาทราบข่าวนั้น จึงไปทูลลาพระราชาออกบวช
ด้วยการกล่าวเป็นคาถาว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นจอมแห่งชน ในกาลใด บุคคลได้รับสมัญญาว่าผู้มีกัลยา
ธรรมในโลก ในการนั้นนรชนผู้มีปัญญาว่าผู้มีกัลยาณธรรมในโลก ในกาลนั้นนรชนผู้มีปัญญาไม่ควรให้ตน
เสื่อมจากสมัญญานั้นเป็นธุระสำคัญแม้ด้วยหิริ ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นจอมแห่งชน สมัญญาว่าผู้มีกัลยาณ
ธรรมในโลกข้าพระองค์ได้รับแล้วในวันนี้ ข้าพระองค์พิจารณาเห็นสมัญญานั้นอยู่ จักขอบวชในวันนี้ เพราะ
ข้าพเจ้าองค์ไม่มีความพอใจในการบริโภคกามคุณในโลกนี้” เขาได้บวชเป็นฤๅษีอยู่ป่าหิมพานต์จนตลอดชีพ
ตายแล้วไปเกิดในพรหมโลก
ข้อคิดที่ได้จากเรื่อง: คำพูดของผู้คน สามารถชักจูงความคิดของคนให้กระทำความดีความชั่วได้ ๛
อานิสงส์การแผ่เมตตา (อรกชาดก)
๏ ในสมัยหนึ่ง พระพุทธเจ้าประทับอยู่วัดเชตวัน เมืองสาวัตถี ทรงตรัสปรารภเมตตาสูตรว่า...ภิกษุทั้งหลาย
อานิสงส์ของการแผ่เมตตามี 11 ประการ คือ
1. หลับเป็นสุข 2. ตื่นเป็นสุข
3. ไม่ฝันร้าย 4. เป็นที่รักของมนุษย์ทั้งหลาย
5. เป็นที่รักของอมนุษย์ทั้งหลาย 6. เทวดาย่อมรักษา
7. ไฟ ยาพิษ ศัสตรา ไม่ล่วงเกิน 8. จิตได้สมาธิเร็ว
9. สีหน้าผ่องใส 10. ไม่หลงตาย
11. เมื่อยังไม่บรรลุ ธรรม ย่อมเข้าถึงพรหมโลกชั้นสูง
ุ
ภิกษุทั้งหลาย พึงเจริญเมตตาไปในสัตว์ทุกชนิดโดยเจาะจงและไม่เจาะจง พึงเจริญ กรุณา มุทิตา อเบกขา
แม้ไม่ได้มรรคผลก็ยังเข้าถึงพรหมโลกได้” แล้วได้ตรัสอดีตนิทานมาสาธก ว่า...กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้วพระ
่
โพธิสัตว์เกิดเป็นฤๅษีชื่ออรกะ บำเพ็ญเพียรอยู่ปาหิมพานต์ ได้เป็นอาจารย์สอนหมู่ฤๅษี พร่ำสอนอานิสงส์
