Page 123 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

หมวด 4 123 [160]

เขาถึงธรรมที่ปราศจากสิ่งครอบคลุม
พระพุทธเจาทรงมีพระคุณสมบัติสมกับทั้งสี่ขอ (เฉพาะขอ 3 ทรงถือแตพอดี) จึงทรง

ครองใจคนทุกจํ าพวกไดทั้งหมด คนที่เห็นพระพุทธเจาแลว ที่จะไมเลื่อมใสนั้น หาไดยากยิ่งนัก
ในชั้นอรรถกถา นิยมเรียกบุคคล 4 ประเภทนี้วา รูปปปมาณิกา โฆสัปปมาณิกา

ลูขัปปมาณิกา และ ธัมมัปปมาณิกา ตามลํ าดับ

A.II.71; Pug.7,53; DhA.114; SnA.242. องฺ.จตุกฺก.21/65/93; อภิ.ปุ.36/10/135; 133/204; ธ.อ.5/100; สุตฺต.อ.1/329.

[159] ปจจัย 4 (สิ่งคํ้ าจุนชีวิต, สิ่งจํ าเปนเบื้องตนของชีวิต, สิ่งที่ตองอาศัยเลี้ยงอัตภาพ —

Paccaya: the four necessities of life; requisites)

1. จีวร (ผานุงหม — Cãvara: robes; clothing)
2. บิณฑบาต (อาหาร — Piõóapàta: almsfood; food)

3. เสนาสนะ (ที่อยูอาศัย, ที่นั่งที่นอน — Senàsana: lodging)

4. คิลานปจจัยเภสัชบริขาร หรือ เภสัช (ยาและอุปกรณรักษาโรค — Bhesajja: medicine;
medical equipment)

สี่อยางนี้ สํ าหรับภิกษุ จํ ากัดเขาอีกเรียกวา นิสสัย 4 แปลวา เครื่องอาศัยของบรรพชิต

(Nissaya: resources; means of support on which the monastic life depends)
1. ปณฑิยาโลปโภชนะ (โภชนะคือคํ าขาวที่ไดมาดวยกํ าลังปลีแขง — Piõóiyàlopa-

bhojana: almsfood of scraps; food obtained by going on the alms-gathering)

2. บังสุกุลจีวร (ผาที่เขาทิ้งตามกองขยะหรือตามปาชา — Pa§sukålacãvara: discarded
cloth taken from the rubbish heap or the charnel ground; rag-robes)

3. รุกขมูลเสนาสนะ (อยูอาศัยโคนไม — Rukkhamålasenàsana: dwelling at the foot
of a tree)

4. ปูติมุตตเภสัช (ยานํ้ ามูตรเนา — Påtimuttabhesajja: medicines pickled in stale

urine: ammonia as a medicine)
สวนที่อนุญาตนอกเหนือจากนี้เปน อดิเรกลาภ (extra acquisitions; extra allowance)

Vin.I.58. วินย.4/87/106.

[,,,] ปญญาวุฒิธรรม 4 ดู [179] วุฒิธรรม 4

[160] ปาริสุทธิศีล 4 (ศีลคือความบริสุทธิ์, ศีลเครื่องใหบริสุทธิ์, ความประพฤติ
บริสุทธิ์ที่จัดเปนศีล — Pàrisuddhi-sãla: morality consisting in purity; morality for

purification; morality of pure conduct)

1. ปาฏิโมกขสังวรศีล (ศีลคือความสํ ารวมในพระปาฏิโมกข เวนจากขอหาม ทํ าตามขอ
อนุญาต ประพฤติเครงครัดในสิกขาบททั้งหลาย — Pàñimokkhasa§vara-sãla: restraint in