Page 113 - فصلنامه داخلی مدرسه عالی فقه های تخصصی - شماره 21

‫مقدمات تمکین ‪000.................................................................‬‬

‫باشد‪ ،‬فارغ از اینکه امر شارع جنبه تاکید برای وجوب عقلی مق ّدمه دارد یا خیر‪ ،‬ظاهرًا وجوب‬
‫شرعی مق ّدمه قابل اثبات است‪،‬چنانکه در استدلال به آیه و روایات بالا مطرح شد‪.‬‬

‫دلیل د ّوم‪ :‬آیه شریفه «وعاشروه ّن بالمعروف»‬
‫برخی با استناد به شمول ادّله معاشرت به معروف نسبت به انجام مق ّدمات تمکین‪ ،‬آنها را‬
‫واجب شمردهاند‪ ،‬زیرا هر چند آیه شریفه‪ ،‬معاشرت به معروف را‪ ،‬وظیفه مردان دانسته است‪ ،‬ا ّما‬
‫در آیه شریفه «َو َل ُه َّن ِمث ُل ا َّل ِذي َع َلی ِه َّن ِبال َمعُرو ِف»‪( ،‬بقره‪ ،)008 ،‬حقوقی که متو ّجه مرد است را بر‬

‫عهده زنان نیز قرار داده است‪ ،‬پس معاشرت به معروف همانگونه که وظیفه مرد است‪ ،‬وظیفه زنان‬
‫نیز خواهد بود‪ ،‬در نهایت میتوان یکی از مصادیق معاشرت به معروف را انجام مق ّدمات تمکین‬
‫دانست‪ ،‬به گونهای که تمکین برای مرد به صورت کامل مح ّقق شود و نقصانی در کامجویی زوجین‬
‫وجود نداشته باشد‪ ،‬به همین جهت یکی از مق ّدمات معاشرت به معروف را پرهیز از اموری‬

‫دانستهاند که موجب نفرت مرد از همسر خود شود (مسالك الأفهام إلی تنقیح شرائع الإسلام‪)118 ،8 ،‬‬

‫به این استدلال ممکن است اشکال شود‪ ،‬از جمله اینکه آیه شریفه در مقام بیان اصل ح ّق‬

‫نزیناسن بتر‪ ،‬پعهدسهنممیرتداواننا ا ّسدعتا‪،‬کبنرادبرکایهنمتثعلبًایارگ«ر ِنمثف ُقلها َّلزِذن بيرَع َلعی ِهه َّدنه»منرادظورابهج ک ّبم ّایست یتا‪،‬کنیفف ّقیهتم ارثدباهمت‬ ‫داشتن‬
‫حقوق‬

‫بر عهده زن واجب باشد‪ ،‬یا تمکین به هر صورتی که بر زن واجب است‪ ،‬بر مرد هم واجب باشد‪،‬‬

‫چنانکه هیچ فقیهی به تساوی بین مردان و زنان در حقوق ایشان فتوا نداده است‪ ،‬بنابراین واجب‬

‫دانستن معاشرت به معروف بر زنان به استناد تساوی زوجین در حقوق‪ ،‬صحیح نیست‪ ،‬از کجا‬

‫معلوم بر زن واجب است که معاشرت به معروف نسبت به مرد خود داشته باشد تا در نتیجه‬
‫مق ّدمات تمکین نیز به عنوان یکی از مصادیق معاشرت به معروف واجب بشود‪ ،‬عجیب است که‬
‫خود شهید رحمه ال ّله نیز آیه ‪ 008‬بقره را فقط ناظر به اثبات اصل ذی ح ّق بودن زنان معنا کرده‬

‫است‪ ،‬ا ّما انجام مق ّدمات تمکین را با استناد به همین آیه بر زنان واجب دانسته است‪.‬‬

‫دلیل س ّوم‪ :‬روایات‬

‫مرحوم فیض بعد از اینکه ازاله امو ِر نفرتآور و انجام اموری که استمتاع در گروی آنهاست‬
‫را از جمله وظایف زن دانسته است‪ ،‬به روایات نیز تم ّسک نموده است‪ ،‬ا ّما اصل روایات را ذکر‬